انشا طنز,انشا ادبی,انشا علمی,انشا تخیلی

 

انشا درباره چهار شنبه سوری

یکی از جشن‌های سنتی ایرانی که در شب آخرین چهارشنبه سال برگزار می‌شود چهارشنبه سوری نام دارد. واژه «چهارشنبه‌سوری» از دو واژه چهارشنبه که نام یکی از روزهای هفته‌است و سوری که به معنی سرخ است ساخته شده‌است. آتش بزرگی تا صبح زود و برآمدن خورشید روشن نگه داشته می‌شود که این آتش معمولا در بعد از ظهر زمانی که مردم آتش روشن می‌کنند و از آن می‌پرند آغاز می‌شود و در زمان پریدن می‌خوانند: «زردی من از تو، سرخی تو از من» در واقع این جمله نشانگر یک تطهیر و پاک‌سازی مذهبی است که واژه «سوری» به معنی «سرخ» به آن اشاره دارد. به بیان دیگر شما خواهان آن هستید که آتش تمام رنگ پریدیگی و زردی، بیماری و مشکلات شما را بگیرد و بجای آن سرخی و گرمی و نیرو به شما بدهد. چهارشنبه‌سوری جشنی نیست که وابسته به دین یا قومیت افراد باشد و در میان عموم ایرانیان (بجز زرتشتیان) رواج دارد.امروزه در شهرهای سراسر جهان که جمعیت ایرانیان در آن‌ها زیاد است، آتش‌بازی و انفجار ترقه‌ها و فشفشه‌ها نیز متداول است. در سال‌های اخیر، رسانه‌های ایران توجه بیشتری به خطرات احتمالی ناشی از این مواد نشان می‌دهند.البته مراسمی که امروزه برپا می‌شود به طوری کلی متفاوت با آن روزگار است چون از نظر زرتشتیان آتش نماد مقدسی است و پریدن از روی آن به نوعی بی‌احترامی به آن نماد تلقی می‌شود. جشن آتش در واقع پیش درآمد جشن نوروز است که نوید دهنده رسیدن بهار و تازه شدن طبیعت است. از نظر زرتشتیان پریدن از روی آتش بی‌حرمتی به آتش است. کورش نیکنام، موبد زرتشتی و پژوهشگر در آداب و سنن ایران باستان، عقیده دارد که چهارشنبه سوری هیچ ارتباطی با ایران باستان و زرتشتیان ندارد و شکل گیری این مراسم را پس از حمله اعراب به ایران می داند. او در این باره می گوید: “ما زرتشتیان در کوچه ها آتش روشن نمی کنیم و پریدن از روی آتش را زشت می دانیم.ایرانیان در شب چهارشنبه سوری کوزه‌های سفالی کهنه را بالای بام خانه برده، به‌زیر افکنده و آن‌ها را می‌شکستند و کوزهٔ نویی را جایگزین می‌ساختند. که این رسم اکنون نیز در برخی از مناطق ایران معمول است و بر این باورند که در طول سال بلاها و قضاهای بد در کوزه متراکم می‌گردد که با شکستن کوزه، آن بلاها دور خواهد شد.در گذشته پس ار پایان آتش‌افروزی، اهل خانه و خویشاوندان گرد هم می‌آمدند و آخرین دانه‌های نباتی مانند: تخم هندوانه، تخم کدو، پسته، فندق، بادام، نخود، تخم خربزه، گندم و شاهدانه را که از ذخیره زمستان باقی مانده بود، روی آتش مقدس بو داده و با نمک تبرک می‌کردند و می‌خوردند. آنان بر این باور بودند که هر کس از این معجون بخورد، نسبت به افراد دیگر مهربان‌تر می‌گردد و کینه و رشک از وی دور می‌گردد. امروزه اصطلاح نمک‌گیرشدن و نان و نمک کسی را خوردن و در حق وی خیانت نورزیدن، از همین باور سرچشمه گرفته‌است. فال گوش یکی از رسم‌های چهارشنبه‌سوری است که در آن دختران جوان نیت می‌کنند، پشت دیواری می‌ایستند و به سخن رهگذران گوش فرامی‌دهند و سپس با تفسیر این سخنان پاسخ نیت خود را می‌گیرند. در رسم قاشق زنی دختران و پسران جوان، چادری بر سر و روی خود می‌کشند تا شناخته نشوند و به در خانهٔ دوستان و همسایگان خود می‌روند. صاحبخانه از صدای قاشق‌هایی که به کاسه‌ها می‌خورد به در خانه آمده و به کاسه‌های آنان آجیل چهارشنبه‌سوری، شیرینی، شکلات، نقل و پول می‌ریزد. دختران نیز امیدوارند زودتر به خانه بخت بروند.شال‌اندازی از دیگر مراسم شب سوری است که تاکنون اعتبار خود را در شهرها و روستاهای همدان و زنجان حفظ کرده‌است. پس از خاموشی آتش و کوزه‌شکستن و فالگوشی و گره‌گشایی و قاشق‌زنی جوانان نوبت به شال‌اندازی می‌رسد. جوانان چندین دستمال حریر و ابریشمی را به یکدیگر گره زده، از آن طنابی رنگین به بلندی سه متر می‌ساختند. آنگاه از راه پلکان خانه‌ها یا از روی دیوار، آنرا از روزنه دودکش وارد منزل می‌کنند و یک سر آن را خود در بالای بام در دست می‌گرفتند، آنگاه با چند سرفه بلند صاحبخانه را متوجه ورودشان می‌سازند. صاحبخانه که منتظر آویختن چنین شال‌هایی هستند، به محض مشاهده طناب رنگین، آنچه قبلاً آماده کرده، در گوشه شال می‌ریزند و گره‌ای بر آن زده، با یک تکان ملایم، صاحب شال را آگاه می‌سازند که هدیه سوری آماده‌است. آنگاه شال‌انداز شال را بالا می‌کشد. آنچه در شال است هم هدیه چهارشنبه سوری است و هم فال. اگر هدیه نان باشد آن نشانه نعمت است، اگر شیرینی نشانه شیرین کامی و شادمانی، انار نشانه کسرت اولاد در آینده و گردو نشان طول عمر، بادام و فندق نشانه استقامت و بردباری در برابر دشواری‌ها، کشمش نشانه پرآبی و پربارانی سال نو و اگر سکه نقره باشد نشانه سپیدبختی است.نویسندگان و نظریه‌پردازانی نیز بوده‌اند که جشن‌های چهارشنبه سوری و نوروز را آیینی ناپسند و مذموم می‌دانستند. برخی روحانیون پس از انقلاب سال ۵۷ سعی در زدودن این جشنها از تقویم ایران کردند. در اسفند ماه سال ۱۳۸۸، خامنه ای در پاسخ به سوالی در خصوص مراسم چهارشنبه سوری این مراسم را «مستلزم ضرر و فساد» دانست و خواستار اجتناب ازآن شد. مرتضی مطهری چهارشنبه سوری را از آن «احمق‌ها» می‌دانست. مکارم شیرازی نیز چهارشنبه سوری را حرام دانست و گفت:چهارشنبه سوری یک سنت خرافی است، نباید سنت خرافی را احیا کنیم و از همه اینها گذشته اسراف در مال است و نباید اسراف در مال کرد.رسانه‌های دولتی در سال‌های اخیر تبلیغات فراوانی برای خودداری از برگزاری آیین‌های چهارشنبه‌سوری انجام می‌دهند.

انشا درباره چهارشنبه سوری

انشا طنز,انشا ادبی,انشا علمی,انشا تخیلی

 

«چهار شنبه سوری»

 

نویسنده:محمد حسین مرتضی پور

ابتدا که معلممان موضوع را گفت خنده ام گرفت چون من هم مثل همه دوستانم ابتدا ذهنم به سمت ترقه و آتش بازی رفت ولی پس از کمی فکر کردن به نتایج جالبی رسیدم و دیدم چهارشنبه سوری یا همان سه شنبه آخر سال نکات زیادی در خود دارد که بر آن شدم آن هارا بنویسم. این سه شنبه آخر سال که ما به آن چهار شنبه سوری میگوئیم برگرفته از سنت نیاکان ماست و ریشه تاریخی دارد که بسیار زیبا و دلنشین است.چهارشنبه سوری موقعی اتفاق افتاد که در زمان قاجار مردم ایران به سبب ورود شاه جدید و تاج گذاری او در آخرین سه شنبه سال و ورود او به شهر ها در پست بام خانه های خود آتش روشن کردند و شادی کردند و از آن به بعد مردم هرساله در آن روز آتش روشن میکردند و از آن میپریدند و می گفتد که پریدن از روی آتش باعث می شود تمام بدی های آن ها در سال گذشته باقی بماند و آن ها نو و پاک از هرگونه به سال جدید پا بگذارند. هم اکنون نیز سنت روشن کردن آتش و پریدن از روی آن در بسیاری از نقاط کشور عزیزمان وجود دارد اما متاسفانه یکی از بدترین فرهنگ های موسوم در کشور با فرهنگمان ایران استفاده از ترقه و مواد آتش زاست که ساالنه جان بسیاری از هموطنان عزیزمان را گرفته و باعث داغداری بسیاری از خانواده ها می شود و بسیاری از جوانان و نوجونان کشورمان از کار خودپشیمان می شوند ولی سال جدید که می آید باز هم روز از نو روزی از نو و باز هم بسیاری از نوجوان و جوانان میهنمان به استقبال خطر می روند خطری که ممکن است باعث یک عمر پشیمانی برای آن ها شود... بگذریم این خطر ها هرساله وجود داشته و هرساله بسیاری از منابع مالی کشورمان بر اثر قاچاق همین مواد و خرید و فروش آن ها به کشورهای دیگر مانند چین می رود و همین نوجونان و جوانان کشور ما از وضعیت بد اقتصادی می گویند... پس حال است که باید بگوئیم بدون شرح....

برای دانلود فایل زیبا و آماده چاپ این انشا کلیک کنید

«دانلود»

رمز فایل

www.xigool.ir

انشا,انشا چهار شنبه سوری,انشا درباره چهار شنبه سوری,انشا چهارشنبه,انشا عید,انشا عید نوروز,انشا درباره عید نوروز

 

انشا درباره چهار شنبه سوری

در روز شمار ایرانیان باستان هریک از سی‌روز ماه را نامی است که نام دوازده ماه سال نیز در میان آنهاست ، ایرانیان باستان در هر ماه که نام روز با نام ماه برهم منطبق و یکی می‌شدند آن را به فال نیک گرفته و آن روز را جشن می‌گرفتند ، اغلب جشنهای ایرانیان آریایی چه آنهایی که امروز برگزار می‌شوند و چه آنهایی که فراموش شده‌اند ریشه در آئین کهن زرتشتی دارد، به قول پرفسور مری بریس شادی کردن، تکلیفِ دلپذیرِ دینی این جماعت است. در کتیبه‌های هخامنشی هم شادی و جشن ودیعه‌ای الهی «اهورایی» خوانده شده است. پیوند ایرانیان آریایی قبل از اشو زرتشت با ایزدان خود نه پرپایه جهل و ترس از آنان بلکه بر اساس مهر و دوستی استوار بود و مردم در مقابل نعمات و سلامتی عطا شده به آنان به جشن (یَزَشْنْ = نیایش شادمانه) می‌پرداختند و آنان بایستی با خشنودی و شادی و پایکوبی (نه غم و سوگ‌ و گریه و زاری که از صفات و علامات اهریمنی می‌باشد) و در عرصه روشنایی و آگاهی به نیایش و ستایش ایزدان می‌پرداختند.

در گذشته‌های دور آریاییان به گرد آتش جمع می‌شدند و با نوشیدن شیره گیاه هوم (هَئومَه haoma) و با پایکوبی و هلهله و شادی به قربانی حیوانی (معمولاً گاو) می‌پرداختند و بخشی از آن گوشت را به آتش می‌افکندند زرتشت غریوهای مستانه و  افکندن گوشت قرابانی در آتش و الوده کردن آن را نفی کرد و کشتن جانوران را به رنج، و تباه کردن گوشت آن را کاری اهریمنی به شمار آورد و در برابر اینها خشنودی و پایکوبی و شادمانی از هستی و آفرینش را در گرد آتش درست و برابر با اَرْتَة (فضیلت، سامان و نظم هستی ) و نیکوکارانه شمرد.مطابق قول و حدس استاد ذبیح بهروز چهارشنبه سوری جشنی است مانند بیشتر جشنهای ایرانی که با ستاره شناسی بستگی تام داشته ومبدإ همه ی حسابهای علمی تقویمی بشمار می رود. در آن روز در سال 1725 پیش از میلاد زرتشت بزرگترین حساب گاه شماری جهان را نموده و کبیسه پدید آورده و تاریخ های کهن را درست و منظم کرده است؛ پس به نظر ایشان در سال 1725 پیش از میلاد،شبی که در روز آن زرتشت تاریخ را اصلاح کرده است، به یادبود آن ، همه ساله مردم ایران جشن بزرگی بر پا کرده و با آتش افروزی،شادی خود را آشکار و اعلام کرده اند و آن رصد و اصلاح تاریخ تا کنون در هیأت و یادمان چهارشنبه سوری ( شب جشن سوری) یا جشن سوری باقی و  جاری مانده است.

یک رشته از جشنهای آریایی،که عمر هر کدام از آنها برابر با عمر ملت اهورایی ایران و آریاییها می باشد، از اقوام هند و ایرانی و هند و اروپایی ، جشن‌های آتش یا سده می‌باشد و جشنهایی است که با افروختن آتش جهت سور و سرور و شادمانی آغاز و اعلام می‌شد.

 

بقیه در ادامه مطلب....

 

ادامه نوشته

انشا چهار شنبه سوری خود را چگونه گذراندید؟

ما چهارشنبه سوری خودمون را درداخل خانه و به دیدن فیلمهای متعدد تلویزیون که پشت سرهم پخش می شد گذروندیم.  نمیدونم چرا چهارشنبه سوری امسال سیمای ما هی فیلم پخش می کرد. دفعه اولی بود که یک کانال چهارفیلم را بدون پیام بازرگانی پخش می کرد، کلی حال کردم ... بابام می گه چون می خواست سنت باستانی چهارشنبه سوری را به ما یاد بدهد. اما فیلمهای "ترمیناتور" وانیمیشن "عصر یخبندان"، غرب زده می باشند من نفهمیدم بابایم کدام سنت باستانی را گفت ؟! دیشب تهران نزدیک خانه ما موتورسواری زیاد می کردند.  70،80 تا برادر بودند فکر کنم اومده بودند با موتور از روی آتیش بپرند. بابام می گه ترق وتروق کار بدی است چون آدم آتش می گیرد. من هم آتش گرفتم اما ترق و تروق بازی نکردم نمی دونم چم شده بود! می گن نماینده زرتشتیان هم آتیشی شده. فکر کنم اون هم ترق و تروق بازی کرده . همش به خاطر چهارشنبه سوری است .از سن و سالش هم خجالت نمی کشه!! من نفهمیدم سنت های ما خرافی است یا خرافات ما سنتی !آخه بابام میگه همه سنتها یک جریانی دارند. اما من هنوز نفهمیدم خرافاتی شدن سنتها چه جریانی دارند؟ آخه چند روزیه هی میگن سنت آتش افروزی خرافی است.
چهارشنبه سوری امسال سرم را درد آورد فکر کنم به خاطر سرو صداهای ترقه بود ولی تا حالا هیچ وقت موقع سروصداهای ترقه سرم درد نمی گرفت. گمونم در ترقه های امسالشان از گاز فسفر سفید استفاده کرده بودند!!.
بابام میگه اینقدر پای تلویزیون نشین، من گوش نمی دم. چهارشنبه سوری امسال یه برنامه از تلویزیون پخش شد که گفت من و بابام و امثال من و بابام ، "فراماسونر انگلیسی" هستیم. اما بابایم همیشه به من می گفت تو خیلی بچه هستی  و می گه  خودش هم یزدیه!!  من نمی دونم انگلیس مال کدوم یکی از توابع یزده! اما فکر کنم فراماسونر انگلیسی یعنی بچه یزدی!!. فکر کنم اونهایی هم که مال کرمان باشند بهشون می گن ناسیونالست !!
ولی هنوز نفهمیدم به بچه کرمونی چی می گن؟ فکر کنم بهش بگن ناسیونالیست باستانگرا!
من ناسیونال دوست ندارم آخه بابام میگه پاناسونیک بهتره ! پس نتیجه میگیریم ناسیونالیسم بداست و باید پاناسونیکسیم بود. بابام میگه  یادش به خیر چهارشنبه سوریهای قدیم ما قاشق زنی می کردیم . اما حالا به جای قاشق زنی همش من را کتک می زنه!!  آخه بابام می گه تو خیلی حرف می زنی! ولی من فکر کنم بابام بچه مظلوم گیر اورده. می ترسه آخرش من زن کرمونی بگیرم اون وقت بشم یه فراماسونر انگلیسی ناسونالیست یزدی کرمونی!!!
این بود انشای من.

انشا درباره چهار شنبه سوری

چهارشنبه ی آخر سال را چهارشنبه سوری می گویند که این سنت سالیان سال است که در بین ایرانیان رواج دارد.مردم در این روز برای دفع شر و بلا و برآورده شدن آرزوهایشان مراسمی را برگزار می کنند که ریشه اش به قرن ها پیش باز می گردد. مراسم ویژه آن در شب چهارشنبه صورت می گیرد برای مراسم در گوشه و کنار کوی و برزن نیز بچه ها آتش های بزرگ می افروزند و از روی آن می پرند و ترانه (سرخی تو از من ، زردی من از تو ) می خوانند.واژه «چهارشنبه‌سوری» از دو واژه چهارشنبه و سوری که به معنی سرخ  ساخته شده‌ .امروزه در شهرهای سراسر جهان که جمعیت ایرانیان در آن‌ها زیاد است، آتش‌بازی و انفجار ترقه‌ها و فشفشه‌ها نیز متداول است البته مراسمی که امروزه برپا می‌شود به طوری کلی متفاوت با روزگار گذشته است. در آن روزگاران یرانیان در شب چهارشنبه سوری کوزه‌های سفالی کهنه را بالای بام خانه برده، به‌زیر افکنده و آن‌ها را می‌شکستند و کوزهٔ نویی را جایگزین می‌ساختند. که این رسم اکنون نیز در برخی از مناطق ایران معمول است و بر این باورند که در طول سال بلاها و قضاهای بد در کوزه متراکم می‌گردد که با شکستن کوزه، آن بلاها دور خواهد شد.در گذشته پس از پایان آتش‌افروزی، اهل خانه و خویشاوندان گرد هم می‌آمدند و آخرین دانه‌های نباتی مانند: تخم هندوانه، تخم کدو، پسته، فندق، بادام، نخود، تخم خربزه، گندم و شاهدانه را که از ذخیره زمستان باقی مانده بود، روی آتش مقدس بو داده و با نمک تبرک می‌کردند و می‌خوردندگرفته‌است.یکی از رسم‌های چهارشنبه‌سوری است که در آن دختران جوان نیت می‌کنند، پشت دیواری می‌ایستند و به سخن رهگذران گوش فرامی‌دهند و سپس با تفسیر این سخنان پاسخ نیت خود را می‌گیرند. قاق زنی یکی دیگر از رسمهای دیرینه ی چهارشنبه سوری است که در این رسم دختران و پسران جوان، چادری بر سر و روی خود می‌کشند تا شناخته نشوند و به در خانهٔ دوستان و همسایگان خود می‌روند. صاحبخانه از صدای قاشق‌هایی که به کاسه‌ها می‌خورد به در خانه آمده و به کاسه‌های آنان آجیل چهارشنبه‌سوری، شیرینی، شکلات، نقل و پول می‌ریزد. اما امروزه جای تمام این رسوم زیبا را ترقه ها و مواد منفجره گرفته اند و در شبی که همه باید خوشحال در کنار هم باشند عده ای زیادی از هم وطنان عزیزمان در بیمارستانها بستری می شوند و خاطره تلخی از این شب در ذهن خانواده ی خویش نقش می بندند

درباره چهارشنبه سوری و سیزده به در

 

مژده اشرفی

کلیه حقوق برای مولف محفوظ است.

 

 © by Mojdeh Ashrafi 2005, Vienna, Email: [e-mail]

 

چهارشنبه سوری

آخرین چهارشنبه قبل از حلول سال جدید را چهارشنبه سوری می گویند، که البته شب آن، یعنی غروب سه شنبه مهم است نه خود چهار شنبه. جشن چهارشنبه سوری یکی از مراسم بسیار جذاب و مفرح ما ایرانیان به شمار می آید. این جشن در قبل از تهاجم اعراب در بین نیاکان ما به جشن سوری مرسوم بود. سور به معنی سرخ می باشد و چون این جشن با برپا کردن آتش همراه است به این نام مرسوم گردید. آتش در بین ما ایرانیان مظهر نابودی تاریکی و سیاهی است. این دو واژه همان پلیدی و اهریمن هستند و روشنایی آتش پاکیزگی، طراوت، زندگی و سلامتی، سازندگی و پیشرفت را به همراه دارد. همچنین با کمک آتش و نور که سمبل های خوبی هستند افراد امیدوارند که راه خود را در آخرین شبهای تاریک سال پیدا کنند و به روزهای آغازین بهار برسند.

مراسم شب چهارشنبه سوری بطور اجمالی

همه کار به این منظور است که در این شب خوشی بیاید و غم برود.

جالب ترین و مرسوم ترین مراسم این شب برپاکردن آتش با بته و خار در سر گذرها، بر سر بامها و یا در حیاط خانه ها می باشد. افراد شرکت کننده در کنار آتش جمع می شوند و همراه با رقص و آواز یک به یک از روی آتش می پرند و جمله  "سرخی تو از من،  زردی من از تو" را تکرار می کنند، به این معنی که سرخی و تازگی و روشنایی آتش از آن من و زردی و مریضی و بدی من نیز از آن آتش، تا در آتش بسوزد و پاک شود. وقتی آتش سوخته و تمام شد، اگر در خانه مراسم انجام شده باشد، خاکسترها را جاروب نموده و جمع می کنند و می دهند یک نفر از خانه بیرون ببرد. در این موقع همه اهل خانه جمع شده، می پرسند: "کجا می روی؟"، می گوید: "کوچه". میپرسند: "چی چی می بری؟" می گوید: "درد و بلای اهل خانه". این شخص با خاکسترها بیرون می رود و در را بروی او می بندند. پس از آنکه خاکسترها را بیرون ریخت بر می گردد و در می زند. اهل خانه با هم می پرسند: "کی هستی؟"، می گوید: "منم". می پرسند: "از کجا آمده ای؟"، می گوید: "از عروسی". می پرسند: "چی چی آوردی؟" می گوید: "تندرستی".

مقارن غروب قبل از تشریفات جهیدن از روی آتش و گاهی هم بعد از آن باید کوزه ای شکسته شود. این رسم به این شکل انجام می شد که در یک کوزه کمی زغال (نشان سیاه بختی) و اندکی نمک (نشان شوری چشم) و یک سکه کم ارزش می گذاشتند و بعد از کمی رقص و دست به دست گرداندن این کوزه، نفر آخر آن را سر بام می برد و از آن بالا به پایین می انداخت. کوزه ای که شکسته می شد باید کهنه ترین کوزه ها باشد زیرا آن کوزه حامل غمهاست. خلاصه چون می شکست اهل خانه یک صدا می پرسیدند: "چه بود شکستی؟"، می گفت: "قضا - بلا". می گویند: "توی آن چه بود؟"، جواب می دهد: "توی آن غم و غصه".

دیگر سنت این زمان فال گوش است. بعد از جستن از روی آتش و شکستن کوزه قضا و بلا، فال گوش ایستادن شروع می شود. بعضی عقیده دارند که اگر شب چهار شنبه سوری فال بگیرند فالشان درست در می آید. از این رو به ویژه در گذشته ها اگر کسانی می خواستند فال بگیرند، سر چهار راه به نحوی که کسی آنها را نبیند در تاریکی و یا دالان خانه رو به قبله می ایستادند و به گفت و گوی عابرین گوش می دادند. اگر عابرین سخنانی امید بخش در مورد عقد، عروسی، معامله ای سود دار، خبر خوشی که شنیده اند و یا مژده ای که داده اند، بیان می کردند، به فال نیک گرفته می شد و نوید آن بود که سالی نیکو و پر از شادی و سرور در پیش است و اگر بر عکس از اختلاف، نزاع، مرگ، ضرر، ناخوشی و خبر های ناگوار گفت و گو می شد نشان این بود که سال نو سال نیکویی برای فال گیرنده است. رهگذران هم چون می دانند شب چهارشنبه سوری است سر چهار راهها مواظب هستند حرفهای امید بخش بزنند. دربعضی اوقات نیز زنان کاسه ای را بر می داشتند و به خانه این و آن می رفتند و با پول یا فلز یا شئ به کاسه می زدند که صدای تصادم شئ و کاسه شنیده شود و صاحبخانه با خبر گردد و بیاید دم در. وقتی صاحبخانه می آمد و آنها را می دید حرفی رد و بدل نمی شد. اگر صاحبخانه می رفت و برایشان شیرینی و آجیل می آورد نشان خیر و برکت بود و اگر نه بر عکس.

این عقیده نیز وجود دارد که ارواح گذشتگان افراد، در این روز دوستان و یاران خود را نظاره می کنند. بسیاری از مردم خصوصاً بچه های خود را در لباسی مخفی می کنند و در حالیکه با قاشق به ظرفی می زنند به در خانه ها می روند و مردم برای رفع بلا چیزی به آنها مژدگانی می دهند، به این سنت " قاشق زنی" می گویند . مردم برای اینکه آرزوهایشان به حقیقت بپیوندند به آنها انواع غذاها می دهند، بعضی از این هدایای مردم عبارتند است: سوپ، آجیل، میوه، پسته، مغز بادام، فندق، انجیر و کشمش.

بعضی ها برای اینکه گره از کار فرو بسته آنها گشوده شود، گوشه دستمال یا چهار قد یا چادر یا پیراهن خود را گره می زدند و می رفتند سر گذر در یک جای خلوت در تاریکی می ایستادند اولین کسی که از آنجا عبور می کرد خواه زن باشد خواه مرد یا بچه گره را جلو او می بردند بی آنکه حرفی دیگر بزنند می گفتند: "گره از کارم باز کن"، به کسی که این پیشنهاد شده واجب بود که گره را باز کند و برود. این گره گشایی به وسیله قفل هم ممکن است. در آن صورت باید گفت "کار بسته ام را باز کن ".

برای اینکه کارها خوب شود و زندگی رونق گیرد و مخصوصاً دخترهای دم بخت سفید بخت شوند اعتقاد بر این بود که باید شب چهارشنبه سوری وقتی که هوا کاملاً تاریک شده رفت به دکان عطاری، که اگر دکان رو به قبله باشد بهتر است. آن وقت باید یک پول به عطار نشان داد و گفت: "کندروشا برای کار گشا". البته عطار از جایش حرکت می کند که کندروشا بدهد، همین که عطار رویش را برگرداند باید فرار کرد. بعد به همین ترتیب باید از دکان دیگر "خوشبو" بخواهند باز فرار کنند. بعد از دکان سوم که حتماً باید رو به قبله باشد باید اسپند و کندر بخرند و ببرند به خانه با تشریفات لازم دود کنند تا از چشم بد در امان باشند و کار بسته شان باز شود.

رسم دیگر این بود که باید هفت دانه پنجاه دیناری برداشت و از هفت دکان عطاری رو به قبله اسپند و کندر خرید و همه را مخلوط کرد و در یک کیسه ریخت و به دیوار رو به قبله آویزان کرد. شب، همین که تشریفات دیگر تمام شد موقع چراغ روشن کردن از آن اسپند یک مشت در آتش باید ریخت. این کار باید به دست بزرگترین خانمی که در خانه هست، از نظر سن، انجام گیرد. او باید بچه ها را یکی یکی از میان دود اسپند بگذراند. قبل از ریختن اسپند در آتش باید آنرا دور سر همه اهل خانه گردانده و این ورد را بخواند: "اسپند اسپند دانه اسپند سی و سه دانه بترکد چشم حسود بیگانه. همسایه دست راستی، همسایه دست چپی، همسایه روبرو، همسایه پشت سر ... "

زنان شیراز در سابق عقیده داشتند که در شب چهار شنبه سوری باید حتماً به سعدیه رفت و در آب سعدیه آب تنی کرد. پیر زنانِ با نشاط قدیمی شیراز، در شب چهارشنبه سوری بزک نموده و مجلس عیشی رو به راه می کردند. در این مجلس از ترانه های قدیمی خوانده می شد و دایره نیز می زدند و همه ابراز سرور می کردند.

پس از ختم این تشریفات اهل خانواده گرد هم جمع می شوند وبه خوردن آجیل مشکل گشا شامل هفت نوع خشکبار و شیرینی می پردازند و به شادی و تفنن مشغول می گردند.

در پایان نیز، پس از خوردن آجیل اهل خانه دور هم می نشینند و فال می گیرند. فال با حافظ یکی از فال های شب چهار شنبه سوری است ولی بهتر آن است که با "بولونی" فال گرفته شود. در همه خانه ها از این شیشه ها یا کوزه های دهان گشاد که بولونی نامیده می شود هست. زن ها و دختر ها و بچه ها جمع می شوند، یک بولونی وسط می گذارند همه کسانی که در فال گرفتن شرکت کرده اند یک چیزی در آن می اندازند. یکی شانه سرش را، یکی انگشترش را، یکی گوشواره اش را، یکی دست بند و غیره. آن وقت به عده فال گیرها کاغذ چهار گوش درست می کنند و در بولونی می اندازند. یکی از دو بچه کوچک، که در دو طرف میز می نشانند، اشیایی را که توی کوزه است و دیگری یکی از آن کاغذ ها را بیرون می آورد. چیزی که در کاغذ نوشته شده فال خوشبختی صاحب آن نشانی است.

{{{{{{{{{{

سیزده به در

یکی دیگر از آیین های نوروزی، آیین سیزده به در است. روز سیزدهم فروردین ماه، یعنی سیزدهمین روز نوروز را، "سیزده به در" می گویند و از مجموعه جشن هایی است که سر آغاز آن چهار شنبه سوری بوده، با نوروز به اوج خود می رسد و از آنجا که نوروز باید در جایی به اتمام برسد، در سیزدهم فروردین این جشن ها به پایان می رسند.

در ادبیات کهن ایران زمین، اعداد و ارقام دارای مفاهیم خاصی بوده اند که این مفاهیم هنوز در میان سنت های به جای مانده از آن زمان به چشم می خورند. اعداد سه، هفت و سیزده و بسیاری اعداد دیگر در ایران باستان مفاهیمی پیچیده از تأثیرات نجومی و پدیده های جاری در قرن ها و دوره ها به دنبال داشته اند. تأثیر این اعداد بر روی سنت های کهن ایران به حدی بوده است که جلوه برونی آن در هفت سین، هفت خوان رستم، هفت شهر عشق، هفت اورنگ و سیزده به در به طور روشن نمایان است.

سیزده به در یکی از سنت های رایج ایرانی است که از قدمتی بسیار برخوردار است. این سنت با فراگیری خود در کل پیکره اجتماعی ایران یک اسطوره معنایی در سطح وسیع اجتماعی به وجود آورده است.

در زمینه پیدایش نام "سیزده به در" در میان آثار به جای مانده از گذشتگان اتفاق نظر محسوسی به چشم نمی خورد، ولی باید اذعان داشت که روز"سیزده به در"  دارای جایگاه خاص تاریخی در میان اهالی ایران زمین بوده است. تا آنجا که در زمینه تبار شناسی"سیزده به در"  باید به اساطیر قدیمی بر جای مانده در ایران رجوع کرد.

در اساطیر ایران، عمر جهان هستی دوازده هزار سال آمده است و پس از این دوره جهان بسته می شود و انسانهایی که وظیفه آنها در جهان هستی، جنگ علیه اهریمن است با سپری شدن این دوازده هزار سال و ظهور سوشیانس، ناجی موعود، سرانجام به پیروزی و ظفر میرسند و در هزاره سیزدهم تحت راهنمایی سوشیانس در بهشت به زندگی خود ادامه می دهند.

به نظر می رسد عدد دوازده از بروج دوازده گانه گرفته شده باشد، که آگاهی نسبت به آنها می تواند نشان از وسعت دانش ایرانیان در آن زمان به علم ستاره شناسی داشته باشد.

به این ترتیب، در تقویم ایرانی، نخستین دوازده روز سال، "جشن زایش انسانها" ، تمثیلی از دوازده هزار سال زندگی و نبرد با اهریمن است و روز سیزدهم تمثیلی از هزاره سیزدهم و آغاز رهایش از جهان مادی است. به همین دلیل نیز، روز سیزدهم که در واقع نمادی از زندگی انسان در پردیس است، متعلق به ستاره باران انگاشته می شد، زیرا نزول باران بهاری باعث سرسبزی و طراوت زمین شده و نمایه ای از بهشت را به وجود می آورد. این اعتقاد در ایران باستان موجب می شد، سیزدهم نوروز، روز ویژه طلب باران بهاری برای کشتزارهای نومید، انگاشته شود.

رسوم این روز در ایران باستان متنوع است. در این روز، از دیر باز مردم ایران به دشت و صحرا می روند تا با شکست دیو خشکسالی، گوسفندی برای فرشته باران قربانی و بریان کنند تا این فرشته کشت های نومید را از باران سیراب کند. و یا رسم بوده است که سبزه سفره هفت سین را به نخستین رودی که از روستا یا شهر می گذشت بسپارند تا با پیوستن به مزارع و کشتزار ها به آنها رونق و برکت بخشد.

در تهران قدیم در روز سیزده به در، مردم نسبت به طبخ و مصرف دمی یا دمپختک باقالا که غذای اصلی محسوب می شد و سپس بلغور یا آش رشته اقدام می کردند. حبوبات و سبزیجات آش و بلغور در خانه پخته می شد و تنها در دشت و باغ، آب و رشته آن افزوده می شد. اما مرسوم بود که از قابلمه بزرگ آش رشته، حتی شده به اندازه یک پیش دستی یا نعلبکی به اطرافیان بخشیده می شد. زیرا معتقد بودند که ممکن است در آن میان، پسری نا بالغ، زنی حامله یا طفلی باشد که هوس کرده باشد. خوردن کاهو سکنجبین و چاقاله بادام از رسومات عصر سیزده به در است.

در ایران کنونی، در این روز همه خانواده ها به گردشگاههای خارج از شهر می روند و به گردش در گلزارهای زیبا و باغ ها می پردازند. کودکان و نوجوانان نیز با هم به بازی و ورزش های دسته جمعی می پردازند.

در این روز پسرها و دخترهای جوان به امید برآورده شدن آرزوها و یا یافتن همسری مناسب سبزه ها را گره می زنند. اعتقاد بر این است که وقتی گره سبزه ها باز شوند تمامی مشکلات حل می شوند و آنها به آرزوی خود می رسند. مرسوم است که هنگام گره زدن سبزه دخترها چنین زمزمه کنند: "سیزده به در، سال دگر، بچه بقل، خونه شوهر". در پایان روز، سبزه را به دور می اندازند، زیرا معتقدند که این سبزه تمامی دردها و بیماریها را در خود جمع نموده است. بنابراین دست زدن به سبزه دیگران موجب انتقال این مشکلات به فرد دیگری می شود.

در این روز از هر گوشه دشت و صحرا، صدای ساز و آواز مردان و زنان به گوش می رسد. همه شادی و پایکوبی می کنند و آنان که صدای خوشی دارند به آواز خواندن می پردازند.

******************

مآخذ و مراجع و كتاب هاي ديگر در این زمینه:

1)     گاهشماري و جشن هاي ايران باستان، نوشته و پژوهش هاشم رضي

2)     دينكرد، كتاب سوم ، پشتوتن سنجانا، جلد نهم

3)     جهان فروري، دكتر بهرام فره وشي

4)     زندگي ايرانيان در خلال روزگاران، مرتضا راوندي

5)     جستاري چند در فرهنگ ايران، دكتر مهرداد بهار

6)     تاريخ و فرهنگ  ايران، دكتر محمد محمدي ملايري

7)     نوروز جمشيدي، دكتر جواد برومند سعيد

8)     ايران كوده،شمارة 15، تقويم و تاريخ در ايران، استاد ذبيح بهروز

9)     فرهنگ نام هاي اوستا، هاشم رضي

10) آيين ها و جشن هاي كهن در ايران، دكتر محمود روح الاميني

11) آثارالباقيه ، ابوريحان بيروني

12) التفهيم ، ابوريحان بيروني

13) مراسم “مير نوروزي”،  مجلة ميراث فرهنگي، بهار 1381  دكتر رحمت مهراز

نکاتی در مورد خلاصه نویسی:

ته طوس کلّي خلاغه نويسي و يادداضت تشداسي تهه هاهاس دل هي ن طه ااد هي ضهود اول ايه کهه گ مها
طالعه و دق ق خواني اص اغو ام ته ضماس هي آيهذ و دس مم هق تهش کهشد يهادر شي ه اش ا هتم دو
حجم و ص ا شوس کم تش ضذه و ا کا شوسگهاي ه هذي تهاسه سا تهه ضهکلي هشيا مهشاگم هي ک هذ و
و ارش ته ض وه اي غح ح انجها ر هشد تهه گ مها هشوس تا هش و ه اش اص خهود طلهة هذ واقها
ي ضود و هااس اي ا کا سا مشاگم هي ک هذ کهه تمها طالهة و ثاحهب هشتثک تها يهر و هو سا
که دس ک اب دس ي جهضوه ک هاب کمهر آ وصضهي و گهش ثها د يمهشي نشاک هذه تاضهذ سا د س يهر جها
جما آوسي کشده و اص نشاک ذه خواني جلور شي نمودم
اتضاس کاس
خلاغه نويسي ملاوه تش اتضاسگاي سايجي کهه گ مها طالعهه داسيهذ ت اها يهر اتهضاس جهضا ص داسد و
آ گهم دم شهه هي يادداضهت ه يتاضهذ. اصخلاغهه نويسهي دس تشرهه گهاي نشاک هذه و تهذو غهحامي
خودداسي نماي ذ؛ هشا کهه تها رهزس ص ها حجهم يادداضهت گها امهضايص خواگهذ يامهت و تشت هة آ گها
ته گم خواگذ خوسد که يام و شتّهة نمهود آ گها ص ها و انهشطي صيهادي هي طلثهذ و کهاسي خسه ه
ک ذه ا تم ي توان ذ اص ير هش س ه ذ قهذيمي يها دم شههه ي يادداضهت تها انهذاص ه ي ا هة تهشا ي
اي ظوس ا اده ک ذم
سوش گاي خ لف
آ هه که ا تا م وا کلّي خلاغه نويسي اص آ يهاد هي ک ه م ضها ي م هو خ لهف يادداضهت تهشداسي
حاض ه نويسي خک کطي صيش جملات د ه ت هذي و ملا هت رهزاسي ه ي ضهود کهه دس ادا هه تهه تو ه ح
دس وسد آ گا کذا خواگ م نشداختم
ته طوس کلّي خلاغه نويسي و يادداضت تهشداسي تهه هاهاس دل هي ن طه ااد هي ضهود اول ايه کهه گ مها
طالعه و دق ق خواني اص اغو ام ته ضهماس هي آيهذ و دس مم هق تهش کهشد يهادر شي ه اش ا هتم دو
حجم و ص ا شوس کم تش ضذه و ا کا شوسگهاي ه هذي تهاسه سا تهه ضهکلي هشيا مهشاگم هي ک هذ و
و ارش ته ض وه اي غح ح انجها ر هشد تهه گ مها هشوس تا هش و ه ا ش اص خهود طلهة هذ واقها
ي ضود و هااس اي ا کا سا مشاگم ي ک ذ کهه تمها طالهة و ثاحهب هشتثک تها يهر و هو کهه
دس ک هاب دس هي جهضوه ک هاب کمهر آ وصضهي و گهش ثها ديمهشي نشاک هذه تاضهذ سا دس يهر جها
جما آوسي کشده و اص نشاک ذه خواني جلور شي ضودم
ملا ت رزاسي و خک کطي صيش جملات
تا شي م طالعه دسر ش ضذ تها طلهة يها تهه اغهلال طالعهه ي معها هي تاضهذم ملا هت رهزاسي
شيا تشي سوش تهشاي طالعهه ي معلها ته وده و الث هه نکهات اهم سا ن هض طهخ ع هي ک هذم ص هاني
که طلثهي سا طالعهه هي ک هذ جهايي کهه تشاي ها ه ا تهاقي هي انهذ و طلهة سا کا هي و جه ه
نمهي ضهويذ اص ملا هت ه ا تفا ا ه اده نماا هذ و ک هاس آ طلهة ملا هت تضن هذم گشجها احسهاع
موسسه مدرسان شریف
نموديذ طقه ي ا خ هض تهوده و تهه نک هه ي خطشنهاکي اضهاسه ضهذه
ا ت ملا ت خطهش ت(ا و جهايي کهه تهه يهر کلمهه يها مثهاس ت کل هذي
تشخوسديذ دوس آ خک تکط ذ ناسارشاف گهاي اهم سا تها ملا هت هشتذس تخا طهخعّ ک هذم تهه طهوس
کلّي گ ما طالعه ا اده اص ملا ت رزاسي هشآااص خهوتي تهشاي طالعهه ي دق هق و معلها ه ي تاضهذم
مشا وش نک ذ که اي کاس سا تا ذاد انجها دگ هذ ههش ا کهه مکه ا هت تها ن طهشوي دس طالعهه تها
وجه ضويذ ملا ت قثلي اض ثاه توده و ن هاص تهه تي هش داضه ه تاضهذم دقهّت داضه ه تاضه ذ کهه ضهلو
کاسي نک ذ و دس ا اده اص ملا ت گا و ان خاب جملاتهي کهه خه ک کطهي هي ضهونذ صيهاده سوي نک هذ؛
هشا که دس طالعه گاي آتي حوغله تا ش ي سودم
حاض هنويسي
گش طلثي که نوض ه ي ضود تا گذف ان قا يهر هشي طاله ة جذيهذ و اهم تهه خاطهة هي تاضهذ
و تهشاي ايه کهه ايه ان قها تهه نحهوي طلهوب و انهذراس غهوست نهزيشد ضهشل و تسهک و ها و
دا ا گايي ته آ طلة جذيهذ و اغهلي ا هامه هي ضهودم تهه م هوا ها هاخ اس يهر نهاسارشاف
تشاي تو ح ير جمله ي کل ذي ا ت کهه تهه طهوس عمهو اولله يها آخهشي جملهه ي آ نهاسارشاف سا
تطههک ي ههي دگههذم دو هه قههذ دس ساه خلاغههه نويسههي ايهه ا ههت کههه کل ههذي تههشي جملههه ي
گش ناسارشاف سا ا ه خشا کهشده تهه صتها خودتها دس حاضه ه ي ک هاب يها جهضوه يادداضهت ک هذم دس
نايا گش ناسارشاف اص خودتا تپش ه ذ ايه نهاسارشاف قػهذ داضهت ههه طلثهي سا تهه ه ت ها وصد و
آ سا دس ير جمله و تا صتا خودتا نه ک هاتي ت ها کهشده و يادداضهت نماي هذم تهه مهلاوه هي توان هذ
ه ا ان قهاد و يها گهش طلهة ديمهشي سا کهه شتهوم تهه گمها و هو تاضهذ و دس جهاي ديمهشي
خوانهذه ايهذ سا حاضه ه نويسههي ک هذم ايه مشآي ههذ تهه تمشکهض مکهش دقّههت ح هع و يهادر شي تا هش
کمر ي ک ذم
يادداضت تشداسي
اغههلي تههشي نههو خلاغههه نويسههي يادداضههت تههشداسي ههي تاضههذ کههه مثههاست ا ههت اص تشداضههت
کل ههذي تههشي ههاگ م گههش طلههة و اثههت آ دس دم شهههه اي جذارانههه تههه ضهه وه اي خههاظ کههه دس
شوسگاي آتي کاسايي داض ه تاضذم
دو ويظري ام
گش تشره ي يادداضهت تهشداسي ضهذه تايهذ داساي دو ويظرهي اهم تاضهذم اول ايه کهه تايهذ خلاغهه و
کل هذي تاضهذم يع هي آ ههه کهه يادداضهت هي ک هذ تايهذ حجمهي تسه اس کهم تهش اص آ ههه کهه دس
ه اغههلي وجهود ا ههت داضهه ه تاضههذم مههذه اي گهش خههک هه سا اههم تلقههي ههي ک ههذ و گمههه
سا يادداضت ي ک ذم اي کاس گ چ خاغه ي نهذاسد و اص موايهذي کهه تهشاي خلاغهه نويسهي تشضهمشديم
تاشه اي نخواگذ داضتم دو ه ويظرهي يادداضهت تهشداسي تهذامي رهش تهود يادداضهت گا هت؛ يع هي
گمهه ي آ ههه سا کهه نهاسارشاف و ه قػهذ ان قها آ سا داضهت تهه ضهما ان قها داده و يهادآوسي
ي نمايذم ته ت ا اده يادداضت گا تايذ ذ ا لا خ ػش تاض ذم
موسسه مدرسان شریف
031- تلفن مشاوره و ثبت نام در اصفهان : 95019095
کانال رسمی مدرسان شریف اصفهان در تلگرام
@Modaresanesharif_Esfahan
تلفن مشاوره و ثبت نام در اصفهان
031-95019095
@modaresanesharif.ac.Esfahan @modaresanesharif_Esfahan

وایرکات ) Wire cut )

WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
1

وایرکات چیست؟
وایرکات) Electrical discharge machining ( دستگاهی است که بوسیله سیم نازک)عمدتا 52 میکرون( داخل مایع دی
الکتریک )آب مقطر( برش روی قطعه کار ایجاد می کند. انرژی ترموالکتریک با ایجاد یک جرقه سریع بین قطعه کار و سیم باعث
ذوب لحظه ای “ burning away ” این نقطه می شود. عمل ذوب داخل یک مایع دی الکتریک انجام می گیرد. نقش دی
الکتریک خنک کاری، شستشو و عمود نگه داشتن سیم است. جنس قطعه کار می تواند نرم مثل آلومینیوم، مس و برنج، تا فولاد
های سخت و حتی تنگستن کارباید)الماس( باشد.
این جرقه قابل دیدن بوده و زمانی که آب تمیز است کنده شدن براده های میکرونی به وضوح دیده می شود. همین ویژگی است
که وایرکات را منحصر بفرد می کند زیرا هیچ تماس فیزیکی بین سیم و کار وجود ندارد و همیشه یک فاصله ) GAP ( بین سیم و
قطعه وجود دارد بنابراین خطای ابزاری کم و در نتیجه دقت زیاد می شود.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
2
سیم واریکات:
نقش سیم وایرکات انتقال جرقه است و باید رسانایی خوب و استحکام کافی داشته باشد. بطورکلی دو نوع سیم مصرف
شونده و رفت برگشتی وجود دارد. سیمهای مصرفی در وایرکات از جنس مسی یا برنجی با پوششهای متفاوت روی و اکسید روی با
فرمول هایی برای برش بهتر می باشد. اخیراً کشورهای کره تایوان وچین محصولات خوبی ارایه کرده اند. این سیم ها با کشش های
متفاوت 299 099 نیوتن برمتر می باشند و بدلیل فرسودگی با جرفه و افت سایز فقط یکبار مصرف می شوند.سیم های رفت و -
برگشتی عمدتا” ترکیبات مولیبدن وتنگستن است.ومعمولا” در ماشینهای چینی کاربرد دارند.
برنامه های کاربردی در واریکات:
هندسه قطعه ای که باید بریده شود معمولا” در یک مقطع غالبا” در AutoCad ویا Corel Draw ترسیم می شود.این ترسیم
با فرمت ) DWG (ویا) DXF (ضبط می شود.این فایل در نرم افزار ESPIRIT باز شده وبر حسب خطوط ،کمان و دایره بصورت
یک مسیر مداری چپ یا راست به فایل NC یا ISO تبدیل می شود.این فایل متنی بوده و اساس کار این فایل با G-Code است
که شکل های موجود را به خط و آرک)قوس( تبدیل می کند. واین همان زبان ماشین است.سه دستور اصلی مبنای این زبان است:
دستور حرکت خط راست) G01 X… ,Y…) (G02 X…,Y…,I…,J …(…( دستور حرکت کمان راستگرد با مختصات
انتهای X…,Y …,ومرکزیت I…,J…(G03 X…,Y….I…,J …( دستور حرکت کمان چپگرد با مختصات انتهای
X…,Y …, ومرکزیت I…,J … و این حرکتها با توجه به دستور سنبه })قطعه میانی لازم( با افست از بیرون{ ویا
ماتریس})قطعه بیرونی لازم( با افست از تو{ بطور خودکار با احتساب قطر سیم و گپ جرفه انجام می شود.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
3
روش ایجاد زاویه در واریکات:
عمود بودن سیم در ماشینکاری با وایرکات اهمیت زیادی دارد و این کار در ماشینهای مدرن CHARMILLES بصورت خودکار
و با روش هندسی ساده و جالبی انجام می گیرد و با بدست آوردن مرکز چشمی در ارتفاع مختلف گاید بالا و پایین را کاملا” در
یک راستا قرار می دهد. برای ایجاد زاویه دو محور U_axis و Y_axis به کله گی بالا افزوده شده که با تغییر مقادیر این محورها
زاویه دلخواه بدست می آید.
این مقادیر توسط G-code به دستگاه داده شده و ماشین با توجه به مقدار زاویه و ارتفاع محور و با در نظر گرفتن موقعیت ماشین
آن را تغییر می دهد. در روش GEOMAX این اعمال با استفاده از یک کانتور مستقل بالا و یک کانتور پایین با ارتفاع قطعه H
انجام می شود که با این توانایی جالب می توان قطعاتی با فرمهای متفاوت در بالا و پایین ایجاد کرد.
انواع واریکات موجود در ایران:
از مهمترین کشور های سازنده این دستگاه می توان به سوئیس، ژاپن و اسپانیا و اخیرا به تایوان و چین اشاره کرد. گر چه وایرکات
های ژاپنی همچون Mitsubishi,Sodic,Fanuc در نوع خود خوب و از ابتکارات جالبی استفاده می کنند ولی در ایران از اقبال
زیادی برخوردار نبوده اند و علت آن هم استقبال صنعتگران ایرانی از وایر کات های ساخت سوئیس خصوصا CHARMILLES
است. این وایرکات ها که در دهه 09 میلادی با مدل های سری 099 وارد ایران شده اند بخاطر دقت خوب ،سادگی کار و کارایی
زیاد،راحتی تعمیر و در دسترس بودن قطعات و سرویس کارهای خوب و ماهر مورد توجه قرار گرفته اند. گر چه سری های جدید
این کارخانه یکی از شاهکار های صنعت و طراحی اروپا است ولی به دلایلی در ایران من جمله قیمت بالا کمتر در دسترس قرار
دارند.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
4
ویژگی های واریکات:
یکی از مزایای اختصاصی وایرکات اساس کار به صورت تخلیه الکتریکی است . با این روش اسپارک مانند فشاری روی قطعه کار و
محور های دستگاه نیست و این دستگاه به صورت میکرون به میکرون حرکت می کند و مادامی که از کامپیوتر خود فرمان می
گیرد، بدون هیچ خطایی در مسیر خود حرکت می کند. با این مزیت می توان انواع قطعات دقیق و قالب های مرحله ای سنبه و
ماتریس و پلاستیک را طراحی و اجرا کرد. به عنوان مثال در قالب های مرحله ای نمی توان قابلیت وایرکات را با بقیه دستگاهها
حتی فرز CNC مقایسه کرد چون در تمام طول و ارتفاع بصورت یکسان براده برداری می کند. این توانایی را در هیچ یک از
دستگاه های فرز یا تراش CNC نمی توان مشاهده کرد.
محدودیت های واریکات:
پیچیدگی و زیاد بودن سیستمهای وایرکات ضمن گران نمودن هزینه های سرمایه گذاری باعث ایجاد حساسیت در کار این دستگاه
شده و هزینه نگهداری بالایی را موجب می شود. بطوریکه تمامی سیستمهای زیر باید دائماً کنترل و سرویس و احتمالا تعویض
شوند. کوچکترین اهمال باعث دردسر های بزرگ بعدی خواهد شد.
 مهارت اپراتوری ، اپراتور ضمن استفاده از توانایی های وایرکات باید بر قطعه مسلط باشد و بر کنترلر دستگاه تسلط
داشته باشد.غفلت از کوچکترین نکته باعث ضایع شدن قطعه و خسارت می شود. این ویژگی اپراتور هوشمند، دقیق ،
ریزبین ، باحوصله و آموزش دیده را طلب می کند.
 فیلترینگ آب ، برش ذرات ریز میکرونی باعث رسوب دایمی در کلیه مخازن و خوردگی محورهای حرکتی دستگاه می
شود .گر چه با فیلتر کردن آب این ذرات از مسیر جریان آب گرفته و در حفره های فیلتر جمع می شود اما بسته به
دستگاه همواره مقداری ذرات در نقاط مختلف رسوب کرده و باعث دردسر می شوند.
 عدم مشاهده قطعه ، بدلیل انتقال فشار آب در کانال برش وسرعت ماشینکاری بیشتر گاید و نازل بالا را باید نزدیک
قطعه کنیم بنابراین هیچ دید مستقیم روی قطعه نداریم.بنابراین برای اجتناب از بروز خطاهای احتمالی از کنترل
مستقیم محروم هستیم.
 جریان پر فشار و دایمی آب باعث گرفتگی کانال ها ،رسوب سنگی ،نشت وگرفتکی لوله ها و حفره های چمفرها شده و
باید حتما”در زمان های معین چک ، سرویس ،بازبینی و احیانا” تعویض شوند.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
5
 دیونایزینگ آب رسانایی الکتریکی Electero Conductivity=E.C که در اثر آزاد شدن یونهای فلزی معلق در آب
دستگاه مرتبا” افزایش می یابد )ابتدا آب مقطر E.C=0 تا حوالی مجاز E.C=35 ( گرچه برای کاهش یونها از رزین
میکس)مخلوط کاتیونی و آنیونی ( استفاده می شود ولی این رزین، مصرفی و گران بوده و مرتبآ باید تعویض شود .در
صورت بالارفتن E.C ضمن زنگ زدگی قطعات سرعت برش پایین آمده و فرسودگی بسیاری از قطعات را باعث می شود.
 قیمت نسبتا بالا ی کنترلر و سروو موتور های دستگاه وایرکات.
 افتادن قطعه در پایان کار
 دیگر عیب دستگاه ، سرعت کم ماشینکاری آن می باشد که نمی تواند با فرز C.N.C یا لیزر و واترجت رقابت کند. اگر
چه دستگاه های مدرن امروزی پر سرعت تر شده اند ولی به دلیل قیمت بالا از رقابت اقتصادی محدودی برخوردارند.
 سرعت کم در بارهای کم در برش اولیه: جایی که بار زیاد و از دو طرف است دقت وایرکاری زیاد است ولی برای بار
برداری از لبه های کم احتیاج به سرعت کم است.

منظور از کرک نرم افزار چیست؟

 ! کرک کردن نرمافزار یعنی تغییر دادن نرمافزار به منظور حذف کردن روشهای حفاظتی آن
نرمافزار است . به گزارش سرویس فضای مجازی باشگاه خبرنگاران؛
شاید تا به حال برای شما هم پیش آمده باشد که بعد از
نصب یک نرم افزار با اینکه تمام مراحل نصب را
درست انجام داده اید اما برنامه اجرا نمی شود یا بعد از
مدتی مثلا دو هفته نرم افزار از کار می افتد . در واقع یکی از دلایل این امر این است که شركت هاي
نرم افزاري از این طریق محصولاتشان را در اختیار
شما قرار مي دهند تا آن را تست کنید و در صورت علاقه مندي یا احتیاج به آن بازي یا نرم افزار شما را
ترغیب به خرید آن نرم افزار کنند . حالا برای اینکه بتوان بدون وجود این نوع محدودیت ها از این محصولات نرم افزاری استفاده کنیم باید آنها را
کرک کنیم. کرک یعنی هک کردن نرم افزار و افرادی که کرک میکنند را کرکر گفته میشود . در کشور ایران به علت نبود قانون حق کپی یا کپی رایت انبوهی از نرم افزار های کرک شده در دسترس
کاربران هستند مانند نرم افزار فتوشاپ که در ایران بسیار ارزان فروخته میشود. نرمافزار کرک شده دارای
اعتباری برای شرکت سازنده آن نمیباشد و معمولا قابلیت به روز رسانی را نیز دارا نیست.نوشته شده توسط
سید رشاد حسینی reshad_hossinie .
#اموزشی �
#کاربردی Ⓜ�
#علی_هک �
در بزرگترین چنل هک و امنیت ��
�: @Alihack051

فیبر نوري

www.PyPayam.blogfa.com

تاریخچه
بعد از اختراع لیزر در سال 1960 میلادي، ایده بکارگیري فیبر نوري براي انتقال اطلاعات شکل گرفت .خبر
ساخت اولین فیبر نوري در سال 1966 همزمان در انگلیس و فرانسه با تضعیفی برابر با اعلام شد که عملا
درانتقال اطلاعات مخابراتی قابل استفاده نبود تا اینکه در سال 1976 با کوشش فراوان محققین تلفات فیبر
نوري تولیدي شدیدا کاهش داده شد و به مقدار رسید که قابل ملاحظه با سیم هاي کوکسیکال مورد استفاده در
شبکه مخابرات بود .
در ایران در اوایل دهه 60 ، فعالیت هاي تحقیقاتی در زمینه فیبر نوري در مرکز تحقیقات منجر به تاسیس
مجتمع تولید فیبر نوري در پونک تهران گردیدو عملا در سال 1373 تولید فیبرنوري با ظرفیت 50.000
کیلومتر در سل در ایران آغاز شد.فعالیت استفاده از کابل هاي نوري در دیگر شهرهاي بزرگ ایران شروع شد تا
در آینده نزدیک از طریق یک شبکه ملی مخابرات نوري به هم متصل شوند .
www.PyPayam.blogfa.com
کابل هایی هستند که در آنها به جاي حرکت (Fiber Optic) کابل هاي نوري
الکترون از انعکاسِ نور براي انتقالِ داده ها استفاده می شود .
می دانیم هر گاه نور از محیط اول به محیط دوم که غلیظتر است وارد شود دچار شکست میشود.واگر نور از
محیط غلیظ با بیش از زاویه حد به سطح آن برخورد کندسطح ماده همانند یک آینه تخت عمل می کند و نور
بازتابش می کند . از این خاصیت در فیبرهاي نوري استفاده شده است.
تشکیل می شوند ، بطوري که چندین Shell و Shild و Core  فیبرهاي نوري در حالت کلی از سه قسمت
قرار دارد . (Core) یک هسته Shild قرار دارند و درون هر Shell درونِ یک Shild
حرکت می Core ذرات نور (فوتونها) بوسیله ي انعکاس درونِ هسته یک لوله ي بسیار نازك شیشه اي به نام
نیز Cladding را که از انتقالِ نور به محیط بیرون کابل جلوگیري می کند در اصطلاح Shild کنند و لایه ي
می گویند .
است . Cladding هم جلوگیري از نفوذ رطوبت و یا خدشه دار شدن لایه ي Shell وظیفه ي
پس انتقال دهنده ي اصلی در کابل هاي فیبرنوري رشته هایی هستند که جنسِ آنها از آلیاژِ شیشه و پلاستیک
است و نور در آنها بوسیله ي انعکاس در نقاط آن حرکت می کند .
فیبرنوري یک موجبر استوانه اي از جنس شیشه (یا پلاستیک) که دو ناحیه مغزي وغلاف با ضریب شکست
متفاوت ودولایه پوششی اولیه وثانویه پلاستیکی تشکیل شده است . بر اساس قانون اسنل براي انتشار نور در
فیبر نوري این شرط می بایست برقرار باشد که به ترتیب ضریب شکست هاي مغزي و غلاف هستند . انتشار
نور تحت تاثیر عواملی ذاتی و اکتسابی ذچار تضعیف می شود. این عوامل عمدتا ناشی از جذب ماوراي بنفش ،
جذب مادون قرمز ،پراکندگی رایلی، خمش و فشارهاي مکانیکی بر آنها هستند . منحنی تغییرات تضعیف
برحسب طول موج در شکل زیر نشا ن داده شده است .
www.PyPayam.blogfa.com
فیبرهاي نوري نسل سوم
طراحان فیبرهاي نسل سوم ، فیبرهایی را مد نظر داشتند که داراي حداقل تلفات و پاشندگی باشند. براي
1 میکرون و از حداقل پاشندگی در طول / دستیابی به این نوع فیبرها، محققین از حداقل تلفات در طول موج 55
1 میکرون بهره جستند و فیبري را طراحی کردند که داراي ساختار نسبتا پیچیده تري بود. در عمل با / موج 3
1/ تغییراتی در پروفایل ضریب شکست فیبرهاي تک مد از نسل دوم ، که حداقل پاشندگی ان در محدوده 3
1 میکرون انتقال داده شد و بدین ترتیب فیبر نوري با ماهیت متفاوتی / میکرون قرار داشت ، به محدوده 55
موسوم به فیبر دي.اس.اف ساخته شد .
میو پریم) ) u’ ،( میو ) u ، ( نکته قابل ذکر این است که مشخصات یک محیط (ماده) را با پنج عامل & (سیکما
یعنی از جنسی می سازند تا E اپسیلن پریم ) تعریف میکنند . حال فیبر نوري را با یک ) E’ اپسیلن) و ) E ،
نور با هر زاویه اي هم که به سطح مقطع آن برخورد کرد از آن خارج نشود و در طول فیبر حرکت کند. فرآیند
۶۴ می kHz انتقال سیگنال بدین صورت است که یک سیگنال را توسط چند عمل مدولاسیون به فرکانس
رسانند سپس توسط لیزر آن را به فرکانس نور تبدیل و به داخل فیبر می تابانند.چون فر کانس نور در حد
گیگابایت است یک پهناي باند فوق العاده زیاد براي انتقال سیگنال در اختیار ما قرار می دهد وهمچنین با مالتی
پلکس کردن سیگنالها میتوان 1920 کانال را همزمان از داخل فیبر عبور داد.این خاصیت باعث شده تا ارتباط
بین دو مرکز مخابرات تنها با یک رشته فیبر بر قرار شود. اتلاف توان سیگنال در 1 کیلومتر از فیبر نوري در
10 است در مقایسه با کابل هم محور به قطر 1 سانتی متر که در فرکانس 100 dB فرکانس 400 گیگا هرتز
١ اتلاف دارد .این اتلاف کم کم فیبرها باعث شده تا در / ۵ dB 1 و در فرکانس 3مگاهرتز dB ، کیلو هرتز
کمتري استفاده شود و از هزینه ها کاسته شود.همچنین ارزان بودن فیبر وخواصی repeater میان راه از
همچون ضد آب بودن آن باعث شده تا از فیبر روز به روز به طور گسترده تري استفاده شود.تنها ایرادي که به
فیبر وارد است اینست که به راحتی سیمها نمیتوان آنها را پیچ وخم داد زیرا زاویه تابش نور در داخل آن تغییر
میکند و باعث می شود نور از سطح آن خارج شودو اینکه اتصال دو رشته فیبر نیز احتیاج به دقت ولوازم خاص
خود را دارد .
www.PyPayam.blogfa.com
انواع فیبر نوري:
تک وجهی) : ) (single mode fiber) SMF .1
3 میکرومتر / _ قطر هسته 9 میکرون و طول موج 1
_عموما براي انتقالِ یک نوع داده
استفاده می شوند .
_و در سیستم هایی استفاده
میشوند که دیتا از یک نوع باشد .
_معمولا در آنها فقط از امواجِ
اینفرارد استفاده می شود .
چند وجهی) : ) (multi mode fiber) MMF .2
این فیبرها داراي هسته ي بزرگی
هستند و در آنها می توان از چند
کانالِ نورِ مادون قرمز استفاده
کرد .
این نکته قابلِ ذکر است که طیف
نور در این کابل ها از طیف
نورهاي قابلِ دیدن بالاتر بوده و
قابلیت دید نور در این کابل ها
وجود ندارد .
درکل کابل هاي چند وجهی بر دو
نوع هستند :
www.PyPayam.blogfa.com
زاویه شکست در سراسر کابل یکسان است و داراي پهناي باند 20 : multi mode stop index ( الف
تا 30 مگاهرتز است .
سرعت انتشار نور در این کابل در جایی که شکست نور تحت : multi mode graded index ( ب
زاویه کمتري صورت می گیرد نسبت به جایی که تحت زاویه بزرگتري صورت می گیرد،بیشتر است.پهناي باند
آن ١٠٠ مگا هرتز تا 1 گیگا هرتز است .
فن آوري ساخت فیبرهاي نوري
براي تولید فیبر نوري ، ابتدا ساختار آن در یک میله شیشه اي موسوم به پیش سازه از جنس سیلیکا ایجادمی
گردد و سپس در یک فرایند جداگانه این میله کشیده شده تبدیل به فیبرمی گردد . از سال 1970 روش هاي
متعددي براي ساخت انواع پیش سازه ها به کار رفته است که اغلب آنها بر مبناي رسوب دهی لایه هاي شیشه
اي در اخل یک لوله به عنوان پایه قرار دارند .
روشهاي ساخت پیش سازه
روش هاي فرایند فاز بخار براي ساخت پیش سازه فیبرنوري را می توان به سه دسته تقسیم کرد :
-رسوب دهی داخلی در فاز بخار
-رسوب دهی بیرونی در فاز بخار
-رسوب دهی محوري در فاز بخار
www.PyPayam.blogfa.com
موادلازم در فرایند ساخت پیش سازه
-تتراکلرید سیلیکون : این ماده براي تأمین لایه هاي شیشه اي در فرایند مورد نیاز است.
-تتراکلرید ژرمانیوم : این ماده براي افزایش ضریب شکست شیشه در ناحیه مغزي پیش سازه استفاده
می شود.
-اکسی کلرید فسفریل : براي کاهش دماي واکنش در حین ساخت پیش سازه ، این مواد وارد واکنش می
شود.
-گازفلوئور : براي کاهش ضریب شکست شیشه در ناحیه غلاف استفاده می شود.
-گاز هلیم : براي نفوذ حرارتی و حباب زدایی در حین واکنش شیمیایی در داخل لوله مورد استفاده قرار می
گیرد.
-گاز کلر: براي آب زدایی محیط داخل لوله قبل از شروع واکنش اصلی مورد نیاز است .
مراحل ساخت :
+مراحل سیقل حرارتی: بعد از نصب لوله با عبور گاز هاي کلر و اکسیژن ، در درجه حرارت بالاتر از 1800
درجه سلسیوس لوله صیقل داده می شود تا بخار اب موجود در جدار داخلی لوله از ان خارج شود.
در این مرحله با عبور گازهاي کلر، اکسیژن و فرئون لایه سطحی جدار داخلی :(Aching) +مرحله اَچینگ
لوله پایه خورده می شود تا ناهمواري ها و ترك هاي سطحی بر روي جدار داخلی لوله از بین بروند.
+لایه نشانی ناحیه غلاف : در مرحله لایه نشانی غلاف ، ماده تترا کلرید سیلیسیوم و اکسی کلرید فسفریل به
حالت بخار به همراه گاز هاي هلیم و فرئون وارد لوله شیشه اي می شوند ودر حالتی که مشعل اکسی هیدروژن
با سرعت تقریبی 120 تا 200 میلی متر در دقیقه در طول لوله حرکت می کند و دمایی بالاتر از 1900 درجه
سلسیوس ایجاد می کند ، واکنش هاي شیمیایی زیر ب دست می آیند .
www.PyPayam.blogfa.com
ذرات شیشه اي حاصل از واکنش هاي فوق به علت پدیده ترموفرسیس کمی جلوتر از ناحیه داغ پرتاب شده
وبر روي جداره داخلی رسوب می کنند و با رسیدن مشعل به این ذرات رسوبی حرارت کافی به آنها اعمال می
شود به طوري که تمامی ذرات رسوبی شفاف می گردند و به جدار داخلی لوله چسبیده ویکنواخت می
شوند.بدین ترتیب لایه هاي یشه اي مطابق با طراحی با ترکیب در داخل لوله ایجاد می گردد و در نهایت ناحیه
غلاف را تشکیل می دهد .
مزایاي فیبر نوري :
انتقال اطلاعات در فیبر نوري بسیار بالا و در حد سرعت نور می باشد . v
فیبر هاي نوري از عوامل طبیعی کمتر تاثیر می پذیرند بدین صورت که میدان هاي مغناطیسی و یا v
الکتریکی شدید بر آن هیچ تاثیري نمی گذارد.
به دلیل عدم تاثیر پذیري عواملی چون میدان هاي مغناطیسی می توان آن را در کنار کابلهاي فشار v
قوي استفاده کرد .
تولید آن مقرون به صرفه است به طوري که حتی از کابلهاي مسی که هم اکنون براي انتقال اطلاعات v
استفاده می شود مقرون به صرفه تر می باشد .
به دلیل تضعیف بسیار کم شعاع نوري در فیبر نوري نیار به تقویت کننده هاي بین راهی در مسافت هاي v
طولانی بسیار کمتر از کابلهاي کواکسیال می باشد .
معایب فیبر نوري :
از فیبر نوري فقط می توان براي انتقال اطلاعات آن هم به صورت شعاع هاي نوري استفاده کرد و نمی ü
توان براي انتقال الکتریسیته استفاده نمود.
اتصال دو فیبر نوري به یکدیگر بسیار مشکل و وقت گیر می باشد و نیاز به دانش فنی خاص خود را ü
دارد .
www.PyPayam.blogfa.com
نمی توان چند شعاع نوري را به طور همزمان انتقال داد . ü
استفاده از فیبر نوري بسیار گرانقیمت است ، و دلیل آن گران بودنِ دستگاههاي مبدلِ انرژي الکتریکی ü
به انرژي نوري و عکسِ آن است .
پیام یوسفی
www.PyPayam. blogfa. com
[e-mail]

آيا خودروي هيبريد براي كشور ما مناسب است؟

1

مقدمه
آيا هيبريد براي كشور ما خوب است؟ اين سوالي است كه خيلي از ما هنگامي كه خبري در حوزه فناوري هيبريد و رو به
گسترش بودن آن مي شنويم، برايمان مطرح مي شود. خيلي وقت ها هم پاسخ قاطعي براي اين پرسش نداريم. ولي آيا نمي توان
به اين پرسش پاسخ داد؟ در اين مقاله برآنيم تا موضوع به صرفه بودن يا نبودن به كارگيري فناوري هيبريد در كشور را بررسي
نماييم.
اول ببينيم كه فناوري هيبريد چه مزايايي دارد؟
ناميده مي شود، در چهار حوزه عمده (BHP) در يك خودرو، توان منتقل شده روي چر خها كه به اصطلاح توان ترمزي
مصرف م يشود:
-1 شتاب گيري
-2 مقاومت هوا
2
-3 اصطكاك غلتشي
-4 بالا رفتن از شيب
از ميان اين مصارف، مورد 2 و 3 قابل بازيافت نيستند. اگرچه با استفاده از فناوري هاي مناسب مي توان اين مصارف را كاهش
داد، اما به هر حال اين موارد مصرف انرژي، به هيچ وجه براي خودرو قابل بازيافت نيستند. اما در ديگر سو، موارد 1 و 4 با
توجه به اين كه انرژي به صورت قابل بازيافت در آن ها ذخيره م يشود، قابل بازگشت دادن به خودرو هستند. در واقع در
مورد اول، انرژي صرف شده به صورت انرژي جنبشي در خودرو ذخيره مي شود و در مورد چهارم نيز انرژي به صورت
انرژي پتانسيل ذخيره مي شود. هر دو انرژي در خودروهاي قديمي با انجام عمل ترمزگيري تلف مي شوند و به گرما تبديل
مي شوند. حال اگر بتوان با اعمال روشي، به جاي تلف كردن انرژي مكانيكي (گشتاور وارد شده به چرخ)، آن را به صور
انرژي قابل استفاده بازيافت نماييم، مي توانيم از بخشي از انرژي خودرو كه صرف موارد بازگش تپذير ( 1 و 4) شده است
دوباره استفاده نماييم و در واقع با اين كار، مصرف انرژي در خودرو كاسته خواهد شد.
در حال حاضر ساده ترين روش براي بازگرداندن انرژي
مكانيكي به انرژي قابل استفاده براي خودرو، استفاده از
روش هاي الكتريكي است. در واقع بيشتر موتورهاي الكتريكي
اين قابليت را دارند كه با دريافت گشتاور، انرژي الكتريكي
تحويل دهند و به صورت يك ژنراتور عمل نمايند. البته مساله
به اين جا ختم نم يشود؛ زيرا ذخيره انرژي الكتريكي نيز خود
داستاني ديگر است. در واقع يكي از مشكلات در خودروهاي
هيبريد اين است كه توان لحظ هاي خودرو هنگام ترمز معمولاً چند برابر تواني است كه براي رانش خورو استفاده مي شود و
جذب اين ميزان انرژي به صورت لحظه اي براي باتري ها مشكل است. اما به هر حال بخشي از انرژي بازگشت پذير در
خودروهاي هيبريدي بازيافت م يشود. اين ميزان بسته به سيكل مورد استفاده متغير است اما عدد 30 درصد براي كاهش
مصرف انرژي عدد متوسطي است كه در بسياري از مقالات به عنوان مبنا استفاده مي شود.
اين كه موتور الكتريكي و موتور احتراقي با چه چيدماني در خودرو قرار گيرند و روش كنترل مورد استفاده چه باشد و ...
مباحث تخصصي اين حوزه است كه از حوزه پوشش اين مقاله بيرون است. اما در زير به بررسي روش هاي ساده اي كه
ممكن است با هزينه كم در كشور ما مورد استفاده قرار گيرد و امكان خريد آن براي مشتري داخلي وجود دارد به اختصار
بيان شده است.
3
ايده هاي هيبريد (ايده هاي قابل استفاده در كشور ما)
1. استفاده از موتور الكتريكي مجزا روي محور عقب. در اين روش، در حالت سكون امكان انتقال توان از موتور
احتراقي به موتور الكتريكي وجود ندارد. اما به هر حال اين روش مي تواند در مصرف سوخت درصد مناسبي كاهش
ايجاد نمايد. همچنين پيچيدگي زيادي نيز ندارد.
2. استفاده از موتور الكتريكي در امتداد سيستم انتقال قدرت به صورت موازي. اين كار البته از مورد قبلي پيچيد هتر
است. اما شايد بتوان در برخي خودروهاي گران قيمت توليدي كشور از آن استفاده نمود.
3. استفاده از موتور الكتريكي به صورت كشنده اصلي خودرو و شارژ باتري با استفاده از يك موتور احتراقي و يك
ژنراتور. اين روش پيچيدگي بيشتري دارد اما مزيت آن بازدهي بيشتر در احتراق و در نتيجه كاهش بيشتر در مصرف
سوخت است.
در اين جا با توجه به كارا نبودن ايده هاي ديگري كه در اين حوزه مطرح است يا پيچيدگي زياد كه استفاده آن را براي كاربر
داخلي گران مي سازد، به همين موارد بسنده مي شود.
در ايده هاي اول و دوم، تواني كه موتور الكتريكي بايد تامين كند، بخشي از توان كل خودرو است. در نتيجه مي توان از
موتورهاي الكتريكي كوچك تر و ارزان تر بهره گرفت. اما در مورد سوم، بايد موتور بزر گتر و گران تري استفاده شود كه طبعاً
هزينه هاي اين بخش بزرگ تر خواهد شد.
در حال حاضر توان بيشينه خودروهاي رايج مورد استفاده در كشور (خانواده هاي پرايد، پژو 405 ، پژو 206 و سمند) بين 55
تا 100 اسب توان نامي دارند. از اين ميزان توان، معمولاً حدود 40 تا 60 اسب بخار توان به صورت پيوسته استفاده مي شود.
اين مقادير معادل 30 و 45 كيلووات توان ترمزي هستند. در شهر با توجه به بيشتر بودن دفعات شتاب گيري، كارايي
سامانه هاي هيبريد در مصرف سوخت، بيشتر است. اما توان مورد نياز آن ها به حدود 20 و 30 كيلووات متوسط كاهش
مي يابد. اگر بنا باشد كه كشش خودرو در سرعت هاي پايين با سامانه الكتريكي تأمين شود، بايد به صورت تخمين 15
كيلووات توان براي موتور الكتريكي در نظر بگيريم. با توجه به قابليت اعمال توان بيشتر در باز ههاي زماني كوتاه توسط
موتور الكتريكي، اين قابليت وجود دارد كه در بازه هاي كوتاه شتاب گيري، قابليت اعمال 30 كيلووات توان نيز وجود داشته
باشد.
در حال حاضر قيمت يك موتور/درايور الكتريكي با اين توان، حدود 20 تا 30 ميليون ريال است.
هزينه باتري براي ذخيره انرژي نيز به انباشت انرژي باتري و نوع آن بستگي دارد. اما به صورت تخميني، در نظر گرفتن 3 تا
6 كيلووات ساعت انرژي انباشت براي باتري عدد مناسبي است. در نتيجه اگر از باتر يهاي مناسب براي ذخيره انرژي
4
استفاده شود، هزينه 10 تا 30 ميليون ريالي نيز براي باتري بايد در نظر گرفته شود. هزينه كنترلر و ساير بخش ها نيز نسبت به
هزينه اين دو بخش عمده (باتري و موتور/درايور الكتريكي) ناچيز است.
در نتيجه هزينه تخميني كه به خودرو اضافه خواهد شد، بين 30 تا 60 ميليون ريال است. اين هزينه با توجه به قيمت 75 تا
150 ميليون ريالي خودروهاي موجود در كشور، افزايش قيمت 40 درصدي را براي خودرو به همراه خواهد داشت. اين
افزايش قيمت در خودروهاي هيبريدي پرتيراژ دنيا بين 6 تا 9 هزار دلار و براي خودروهايي با قيمت پايه 20 تا 30 هزار
دلار، افزايش قيمت 30 درصدي را ايجاد مي كند.
صرفه جويي ها
با توجه به نوسان قيمت نفت و وابستگي محاسبات صرفه اقتصادي به
قيمت نفت، بايد عددي به عنوان قيمت نفت در نظر گرفته شود. اين عدد
حدود 80 دلار فعلي فرض م يشود. قيمت بنزين نيز به قيمت تحويل در
خليج فارس حدود 700 تومان فرض شده است. با اين فرضيات و فرض
مصرف متوسط 8 ليتر در صد كيلومتر براي عمده خودروهاي كشور و
پيمايش 25000 هزار كيلومتر در سال براي خودرو، مقدار كل قيمت
بنزين مصرفي يك خودرو در سال برابر است با 1.4 ميليون تومان. اگر
فرض كاهش مصرف سوخت 30 درصدي در صورت استفاده از فناوري
هيبريد در نظر گرفته شود، مقدار صرفه جويي سالانه يك خودروي
هيبريدي برابر با 420 هزار تومان خواهد بود.
در واقع مشتري به ازاي پرداخت حداقل 3 ميليون تومان بيشتر، حدود 420 هزار تومان كمتر در سال پرداخت خواهد كرد.
در واقع سودي كه مشتري به ازاي پرداخت هزينه بيشتر دريافت خواهد كرد، حدود 14 درصد در سال است. اين مقدار
سود، براي بسياري از مشريان، رقم قابل قبولي نيست. در نتيجه پيش بيني عدم استقبال عمده مشتريان از خودروهاي هيبريدي
دور از ذهن نيست.
اما اگر به موضوع دقيق تر نگاه شود، چند نكته مشخص خواهد شد:
-1 هزينه سلامتي كه به ازاي مصرف هر ليتر بنزين به اقتصاد كشور تحميل م يشود، حدود 200 تومان به ازاي هر ليتر
است.
5
-2 تاكسي هايي كه در كشور در حال تردد هستند، به صورت متوسط 70 هزار كيلومتر در سال پيمايش دارند و مصرف
متوسط آن ها نيز حدود 9 ليتر در صد كيلومتر است. در نتيجه متوسط هزينه بنزين سالانه هر تاكسي با احتساب
هزينه سلامت، نزديك به 5.7 ميلون تومان خواهد شد.
-3 در صورت توليد اقلام مهم خودروي هيبريدي در كشور، هزينه ها تا حدودي كاهش خواهند يافت. در نتيجه
پيش بيني مي شود كه افزايش قيمت به حدود 2.5 تا 5 ميليون تومان برسد كه حدود 30 درصد هزينه خودرو است.
با اين حساب با فرض پرداخت حتي 3 ميليون تومان بيشتر براي خودرو، در هر سال 1.7 ميليون تومان صرفه جويي حاصل
خواهد شد. اين مقدار صرفه جويي انگيزه زيادي در مشتريان و تصميم گيران براي پرداختن به موضوع هيبريد ايجاد خواهد
نمود. البته بايد توجه شود كه اگر هزينه ها براي خودروي سنگين تر (مثلاً سمند) انجام شود، هزين ههاي اضافه اي كه بايد
پرداخت شود حدود 6 ميليون تومان و صرفه جويي سالانه حدود 2.3 ميليون تومان خواهد شد.
اگر با فرض روش سوم بررسي هيبريد، كار محاسبات دنبال شود، هزينه اي كه به يك خودروي سنگين (مثل سمند) افزوده
مي شود حدود 8 ميليون تومان است، اما تخمين زده م يشود كه براي تاكس يهاي درون شهري، تا حدود 50 درصد كاهش
مصرف سوخت را شاهد باشيم. به تعبير ديگر با افزايش هزينه 8 ميليون توماني، حدود 3.8 ميليون تومان در سال صرفه جويي
خواهيم داشت.
نتيجه گيري
اگرچه در مقاله بالا محاسبات به صورت كاملاً تخميني ارائه شده اند، اما اين مسأله كه در بخشي از بازار كه مصرف
درون شهري با پيمايش زياد و با توقف هاي زياد است، صرفه اقتصادي قابل قبولي براي كشور حاصل خواهد شد، مسأله اي
است كه حتي با اين اعداد تخميني نيز صحت آن تأييد مي شود. به علاوه در صورت استفاده از روش هيبريد سري (روش
سوم بررسي شده) مي توان خودرويي صرفاً با مصارف شهري و با صرف هجويي مناسب توليد كرد كه اگرچه گرا نتر است اما
به دليل نوع چيدمان اجزاي انتقال قدرت در آن، قابليت تبديل به يك خودروي برقي (به عنوان نسل بعدي خودروهاي آينده)
در آن به سادگي وجود خواهد داشت.
از اين رو اگرچه به نظر مي رسد كه خودروي هيبريد در حوزه خودروهاي سواري معمولي كشور، اقبال چنداني نداشته باشد
و با استفاده از آن منافع زيادي عايد كشور نشود، اما در حوزه خودروهاي خاص مانند تاكس يها، زمينه مناسبي براي كار ديده
مي شود.
منبع: كميته علمي مسابقه ملي طراحي ماشين

کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و شهرسازی ایران معاصر ایران – تهران ، مرداد ماه 6931

1
خرابی پیش رونده در سازه های فولادی
)بررسی علل ریزش ساختمان پلاسکو(
علیرضا عیدی،سعید گلی زاده
-1 دانشجوی کارشناسی ارشد،گروه مهندسی عمران ، دانشگاه آزاد اراک ، ایران – [e-mail]
-2 دانشجوی کارشناسی ارشد،گروه مهندسی عمران ، دانشگاه آزاد اراک ، ایران
چکیده
درچند دهه گذشته شاهد حوادثی بودیم که در آنها تحت شرایط بارگذاری غیرعادی شدید بوجود آمده در اثر آتش ،
ضربه و یا انفجار ، تعدادی از ساختمان ها در سراسر جهان متحمل خرابی جزئی یا کلی پیش رونده گردیدند.
خرابی پیش رونده در سازه زمانی رخ می دهد که خرابی جزئی ) موضعی (یک یا چند عضو اصلی سازه ای منجر به خرابی
اعضای مجاور گردیده و در نهایت سبب گسیختگی بخشی از سازه و یا خرابی کل سیستم سازه ای می شود .خرابی
پیشرونده یک پدیده دینامیکی بوده که معمولاً سبب ایجاد تغییرشکل های بزرگ در سازه می باشد .در این پدیده
سیستم خراب شده برای دوام آوردن، بدنبال مسیرهای بار جایگزین می گردد . یکی از مهمترین مشخصه های خرابی
پیش رونده آن است که خرابی نهایی متناسب با خرابی اولیه نمی باشد
خرابی ساختمان پلاسکو در شهر تهران نیز می تواند نوعی فروپاشی پیش رونده باشد که در جای خود قابل بحث می
باشد.
واژه های كلیدی: خرابی پیش رونده ،سازه های فولادی ، گسیختگی ، خرابی سازه
-6 مقدمه
در طی چند دهه اخیر موارد مهمی از وقوع خرابی در سازه ها را می توان یافت که منجر به خسارات اقتصادی سنگین و از
دست رفتن جان انسان ها گردیده است . یکی از مکانیسم های خرابی در سازه ها ، خرابی پیش رونده می باشد که در آن یک
یا چند عضو سازه ای در اثر ضربه یا عوامل دیگر بطور آنی فروریخته و سازه بطور پیش رونده ای خراب می شود بازتوزیع
بارهای ناحیه خراب شده سبب خرابی دیگر اجزای سازه ای شده و در نتیجه خرابی کل سازه و یا بخش مهمی از آن حاصل می
گردد.در طی این سالها مهندسان سازه بدنبال یافتن علل و چگونگی وقوع خرابی پیش رونده در ساختمان و راههای پیش بینی
و پیش گیری از این پدیده و تدوین آیین نامه های لازم برای داشتن مقاومت کافی سازه ای در برابر این نوع خرابی بوده اند
انجمن مهندسی عمران آمریکا (ASCE) خرابی پیش رونده را اینگونه تعریف کرده است:
گسترش گسیختگی اولیه از یک جز به جز دیگر که عاقبت باعث فروپاشی کل و یا قسمت بزرگی از سازه می گردد.
در حوادث مشابه با آنچه در روزهای گذشته برای ساختمان تجاری پلاسکو در یکی از مناطق مرکزی تهران اتفاق افتاد
ساختمان های مسکونی و تجاری بلند مرتبه در مدت تنها چند ثانیه ریزش کرده و به تلی از آوار و خاک تبدیل می شوند.
درحالیکه بسیاری از ساختمان ها به لحاظ نمای ظاهری تحسین برانگیز هستند، خطاهای انسانی و نبود استانداردهای ایمنی
کافی منجر به وقوع فجایعی غیرقابل جبران شده است .
کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و شهرسازی ایران
معاصر
ایران – تهران ، مرداد ماه 6931
2
تاریخچه ای از فروپاشی پیش رونده سازه ها :
رونان پوینت در انگلیس : برج 22 طبقه رونان پوینت (Ronan Point) در ماه مه سال 1691 در شرق لندن به دلیل انفجار
گاز دچار حادثه شد. در زمان وقوع این حادثه 292 نفر داخل ساختمان حضور داشتند که تنها به کشته شدن چهار تن و
مجروحیت 11 نفر منجر شد .
برج های هایلند در مالزی : مجتمع های مسکونی برج های هایلند (Highland Towers) که از مجموه سه بلوک 12 طبقه
تشکیل شده در دسامبر 1661 در یکی از شهرهای کوالالامپور بر اثر بارش شدید باران و وقوع رانش زمین دچار حادثه شد. در
روز نخست حادثه تنها سه نفر از میان گل و لای نجات پیدا کردند اما در مدت 12 روز جستجو، امدادگران نتوانستند هیچ
بازمانده دیگری را پیدا کنند. همچنین تلفات این حادثه 81 تن اعلام شده است .
مجتمع اسکای لاین پلازا در آمریکا : در مارس سال 1611 یکی از برج های مسکونی 29 طبقه مجتمع اسکای لاین پلازا
(Skyline Plaza) در ایالت ویرجینیا دچار ریزش شد که انبوهی از آوار را از خود برجا گذاشت. این ساختمان نیمه کاره به
دلیل عدم رعایت نکات مهندسی ریزش کرد که موجب شد 18 کارگر ساختمانی کشته شده و 18 نفر دیگر مجروح شوند .
مجتمع لوتوس ریورساید در چین: در حادثه ریزش مجتمع لوتوس ریورساید (Lotus Riverside) در شانگهای چین در
ژوئن سال 2226 یک ساختمان 11 به طور کامل تخریب شد. این ساختمان بلند مرتبه نیمه کاره بود و کارگران مشغول به
کار توانستند پیش از تخریب کامل از داخل ساختمان خود را نجات دهند .
دهلی نو در هند: در نوامبر سال 2212 بارش باران های موسمی موجب شد ساختمانی چند طبقه که محل اسکان 822 کارگر
مهاجر بود دچار ریزش شود. در این حادثه 67 تن جان خود را از دست دادند و تعداد 152 نفر دیگر روانه بیمارستان شدند .
مطالعات انجام شده روی ساختمانی که در حین ساخت دچار فروپاشی آنی شد نشان می دهد فروپاشی شامل مراحل زیر بوده
است :
 گسیختگی ساختمان ناشی از عدم کفایت کف در برابر برش پانچینگ در مجاورت یکی از ستون ها
 فرو ریختن دال سقف بام
 شروع تخریب پیش رونده و تخریب کلی سازه
می توان نتیجه گرفت که سازه ها دارای نواقص متعددی در طراحی و محاسبات و اجرا بوده اند که با درنظر گرفتن شرایط
آیین نامه های مختلف در مورد خرابی های پیش رونده می توان از وقوع چنین اتفاقاتی جلوگیری به عمل آورد.
آیین نامه ها و پدیده خرابی پیش رونده :
خرابی پیش رونده می تواند بر اثر اصابت بمب ، جابه جایی پی سازه ، بارگذاری های زیاد در حین ساخت ، خزش بیش از
اندازه ، زمین لرزه ، اقدامات تروریستی ، حریق و ... باشد.
به همین دلیل طراحان سازه های بلند مرتبه می بایست با در نظر گرفتن اینگونه عوامل تمهیداتی را برای مقابله با کاهش و یا
حذف کلی اثر خرابی پیش رونده سازه بیاندیشند. حال سوال اینجاست که تا چه حد باید سازه ها را در برابر اینگونه عوامل
مقاوم کرد؟ حد مخاطرات سازه کجاست ؟
واقعیت این است که برای این سوال پاسخ قطعی وجود ندارد ولی می توان به تحقیقاتی که در این زمینه انجام شده است اشاره
کرد.
کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و شهرسازی ایران
معاصر
ایران – تهران ، مرداد ماه 6931
1
آیین نامه کانادا طراحی بی عیب بودن را برای همه ساختمان ها به نحوی که تمام اثرات مخرب محتمل در طول عمر مفید
سازه تحمیل نمایند را لازم می داند.
آیین نامه اروپا در بخش دوم بیان می کند سازه باید طوری طراحی شود که توسط حوادثی چون حریق ، ضربه و... صدمه ای
نامتناسب با دلیل اصلی نبیند .
و...
فروپاشی پیش رونده در ایران :
ساختمان مسکونی سعادت آباد : در تیرماه 1387 ساختمان هفت طبقه نوسازی در سعادت آباد تهران به طور کامل ریزش کرد
. در این نظریه آمده است پروانه ساختمان برای دو طبقه بوده و میلگردهای به کار رفته در این ساختمان استاندارد نبوده و
بتون به کار رفته، یک چهارم استقامت این ساختمان را داشته و در ساخت این ساختمان رعایت موازین ایمنی و استاندارد
نشده است. یکی از علل ریزش این ساختمان، فونداسیون بسیار سست و بسیار شکننده آن بوده است
شکل 2 : لحظاتی بعد از تخریب ساختمان شکل 1 : ساختمان مسکونی واقع در سعادت آباد تهران
ساختمان تجاری پلاسکو در تهران : در بهمن ماه 1165 ساختمان 18 طبقه تجاری پلاسکو در تهران بر اثر احتراق مواد آتش
زا دچار حریق شده و ساختمان به طور کامل تخریب شد . در این حادثه تعدادی از انسان ها جان خود را از دست دادند. آتش
سوزی ابتدا در یکی از طبقات فوقانی ساختمان اتفاق افتاد و سپس بر اثر وسعت و شدت حرارت زیاد بعد از سه ساعت مقاومت
ساختمان به طور گسترده فرو ریخت.
از آنجا که طبق نظریه های اولیه کارشناسان یکی از علل اصلی ریزش این ساختمان درجه حرارت زیاد آتش بوده است لازم
می دانیم در این مقاله به نحوه عملکرد فولاد در برابر درجه حرارت بالا بپردازیم.
یکی از مزایای استفاده از سازه بتنی به جای سازه فلزی مقاومت بسار بالای بتن در برابر آتش سوزی و حرارت است در حالیکه
) فولاد در برابر حرارت زیاد از خود مقاومتی نشان نمی دهد . برای درک صحیح تر این موضوع دو نمودار دما – زمان )شکل 1
کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و شهرسازی ایران
معاصر
ایران – تهران ، مرداد ماه 6931
8
و نمودار دما و مقاومت فولاد ) شکل 8 ( را باهم بررسی می کنیم و رفتار فولاد را در برابر درجه حرارت بالا در مدت زمان های
متفاوت بررسی می کنیم.
شکل 1 - نمودار دما – زمان فولاد
این نمودار رفتار فولاد را در برابر درجه حرارت های مختلف و در مدت زمان های متفاوت نشان می دهد .مشاهده می گردد در
همان دقایق ابتدایی که فولاد در برابر حرارت قرار می گیرد دمایی نزدیک به 222 درجه سانتی گراد را تحمل می کند.
طبق شواهد موجود آتش سوزی ساختمان پلاسکو از حوالی ساعت 1 صبح شروع شده و در حوالی ساعت 11:12 دقیقه خاتمه
پیدا می کند، به معنی دیگر آتش سوزی در حدود 1 ساعت ادامه پیدا کرده است. حال رفتار فولاد را در مدت زمان 1 ساعت
بررسی می کنیم. مشاهده می گردد که در مدت زمان 122 دقیقه فولاد دمایی در حدود 1222 درجه سانتی گراد داشته است.
کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و شهرسازی ایران
معاصر
ایران – تهران ، مرداد ماه 6931
5
شکل 8 – نمودار دما – مقاومت فولاد
نمودار بالا نشان می دهد که ستون فلزی با حرارت مقاومت خود را به چه صورت از دست می دهد. ملاحظه می کنید که در
دمایی بین 222 تا 822 درجه فولاد شروع به از دست دادن مقاومت می کند. ضریب 2.9 مقاومت طراحی فولاد دمایی در
حدود 552 درجه سانتی گراد را نشان می دهد . یعنی مهندسان طراح سازه های فولادی حداکثر دمایی که برای تحمل فولاد
در نظر می گیرند در حدود 552 درجه سانتی گراد است . از این دما به بعد فولاد به سرعت مقاومت خود را از دست می دهد.
مکانیزم خرابی ساختمان پلاسکو
خرابی ساختمان اسکلت فلزی پلاسکو به طور خلاصه شامل مراحل زیر بوده است:
الف- در اثر شدت حرارت آتش سوزی، ابتدا تیرهای سقف در طبقات حدود دهم، دچار تغییرشکل های بزرگ می شوند.
ب- در اثر نیروهای ثانویه به وجود آمده و افت مقاومت، اتصالات تیر به ستون دچار گسیخته می شوند.
ج- کل سقف هر طبقه روی سقف زیرین فرومی ریزد و باعث پرتاب شدن دود و غبار به بیرون از پنجره ها )شبیه انفجار(
می شود، درواقع انفجاری رخ نداده است.
د- با ریزش سقف، ستون ها مهار جانبی خود را از دست داده و با همراهی افت مقاومت فولاد، ستون ها نیز خراب می شوند.
ه- به دلیل نوع سیستم سازه ای بکار رفته در ساختمان پلاسکو، ساختمان دچار خرابی پیش رونده ) Progressive Collapse ( می شود. در این نوع خرابی با از دست رفتن یکی از اعضای سازه ای اصلی، سایر اعضاء قادر به تحمل بارهای اضافی
نبوده و با خرابی پی درپی، درنهایت کل ساختمان آوار می شود.
کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و شهرسازی ایران
معاصر
ایران – تهران ، مرداد ماه 6931
9
-7 نتیجه گیری
- 1 با توجه به تاکید سازمان مقررات ملی ساختمان مبنی بر استفاده از سیستم اطفاء حریق در ساختمان های بلند بایدد تمهیدداتی
اندیشیده شود تا بر عملکرد صحیح و استفاده از این سیستم نظارت کافی وجود داشته باشد.
- 2 در آتش سوزی های با این وسعت فرماندهان آتش نشانی پس از گذشت 1 ساعت از مدت زمان شروع آتش سوزی نبایدد اجدازه
ورود نیروهای خود را به ساختمان بدهد چون فولاد به سرعت در حال کاهش مقاومت است.
- 1 استفاده کردن از آیین نامه های موجود بین المللی جهت بهبود مقاومت سازه در برابر حریق
مراجع
مراجع فارسی
وزارت مسکن و شهر سازی ، معاونت امور مسکن و ساختمان ؛ "مبحث دهم مقررات ملی ساختمان، طرح و اجرای ساختمان های
فولادی" ویرایش چهارم ، 2931
محمود یحیائی و عباس رضائیان. "عملکرد اتصال پیچی لینک به دستک در قاب های خمشی درختی تحت اثر آتش سوزی"، نشریه
. علمی- پژوهشی مهندسی سازه و ساخت، شماره سوم، 1168

www.book.elektrokits.ir

      


     
(        )

ایمنی کلید ، فناوری کلیدخانه

WWW.NNC.IR شرکت نیرو نوین
1

يك محصول كليدخانه ولتاژ متوسط جديد عرضه كرده است .اين فناوري خصيصه AX اخيرا ساخت 1 ABB كمپاني
كليدخانه جديد .AX ساختماني منحصر به فردي را داشته و چندين مفهوم در طراحي آن به كار گرفته شده است 1
بر مبناي فلسفه ايمني ساخته شده كه بر مبناي آن فضاي كامل ولتاژ ABB عايقبندي در برابر هوا و ولتاژ متوسط
قوي براي چندين ورودي و تغذيه كننده مكعبي و يك حصار فلزي پيش بيني شده كه امكان برخورد انساني در شرايط
سرويس را پيش نميآورد. در جهت ارتقاي ايمني و مقابله با خطرات رودرروي انساني و كاهش زمان برپاسازي دوباره در
ساخته ، امتحان و به كار برده شده است. – Arc Eliminator “ شرايط خرابي دستگاهي به نام ”حذفكننده آرك
را بالاتر AX مشخصه هاي نوآورانه ديگر نظير مشاهده گري كامل و اتصالات سيم پيچها با كنتاكت جهشي نيز ايمني 1
در لودويكا ساخته شده كه بزرگترين مركز سازنده دستگاههاي فشارقوي در دنياست و آن را AX برده است.محصول 1
شكل يكپارچه دارد و بخشهاي توليد و AX بدل گردانده است. كارخانه 1 AX به مطلوبترين مكان براي توسعه بعدي 1
اداري در كنار هم قرار دارند. اين امر سبب مي شود مبادله اطلاعات قابل اتكاي بين بخشهاي اداري و توليدي به سرعت
ميسر شود
فضاي كوچك،ايمني بالا
براي فضاهاي كوچكي كه نيازمند ايمني بالا AX به خاطر اندازه كوچك و ايمني بالاي اين دستگاه نصب پانلهاي 1
افزايش خطرناك فشار هيچگاه امكان شكلگيري ، AX هستند ، بسيار مطلوب است. به دليل پويا بودن آرك حفاظتي 1
پيدا نميكند و اگر باز شدن دروني آرك كليدخانه رخ دهد گازهاي مضّر امكان انتشار ندارند. بنابراين به فضايي براي
به سرعت بسيار بالايي از هر AX زدايش كمپرس گاز و آتش نياز نيست زيرا حذف كننده هاي سريع آرك )قوس( در 1
را كوچكتر مي كند AX گسست احتمالي ناشي از صدمات جلوگيري مي كند. مشخصه ديگري كه فضاي موردنياز 1
درهاي كشويي آن است كه هيچ فضايي را در راهروي عملياتي اشغال نمي كند.
در فضايي بسيار كوچك است. در زيرزمين يك AX در شهر واستراس  سوئد نمونه خوبي از تعبيه 1 Tegner تگنر
6 پانل است كه در يك سوراخي + با 1 AX نصب شده است . يكي از آنها شامل يك 1 AX ساختمان چندين كارخانه 1
تعبيه شده است. AX به اندازه شش مترمربع جاسازي شده است. در نبود فضا ، پانل حايل روي ديوار مقابل پانلهاي 1
در فضاهاي كوچك چه برتريهايي دارد و ساختمان جمع و جور آن و عدم نياز به AX اين نمونه نشان ميدهد كه 1
فضاي مربوط به زدايش كمپرس از آن جمله است.
در شهر مالمبرگت در شمال سوئد ديده ميشود دستگاه در جايي AX يك نمونه ديگر از خصوصيات منحصر به فرد 1
1111 متر زير سطح محيط موردنياز براي كارگران معدن و تجهيزات مكانيكي و برقي معادن نصب شده است .در يك
معدن به دستگاه حفاري پيوسته نياز وجود دارد كه سنگها را بشكافد .بزودي كابل مربوطه بسيار طولاني شده و
كليدخانه بايد جابهجا شود. اين كار معمولا پر دردسر و پرهزينه است. بنابراين به راهحلي جابهجاپذير نياز وجود دارد كه
بتوان آن را به سرعت، راحت و هماهنگ با فرايند معدن كاري جابهجا كرد. در اين جاست كه دستگاههاي جمع و جور
هنگام باز شدن به طور عمودي فشار داده ميشود به فضاي AX خاصيت خود را نشان ميدهند. از آنجا كه در مكعبي 1
حذف قوس ) AX اضافي در جلوي پانلها نيازي نيست و جا براي مانور موردنياز وجود دارد. يك مشخصه حياتي ديگر 1
آن است كه وجود يك سيستم رهاسازي فشار را غيرلازم ميكند و اين امري مهم در ايمني كارگراني است كه در Arc)
معادن كار ميكنند.
WWW.NNC.IR شرکت نیرو نوین
2
كاربردهاي ديگر
از آلومينيوم ساخته شده AX آن را براي سكوهاي نفتي و گازي مطلوب ميسازد . پانلهاي 1 AX طراحي جمع و جور 1
و آن را سبك ميكند .تجهيزات مخصوص دستگاههاي دريايي با تنشهايي روبرو ميشوند كه در شرايط عادي و در روي
زمين با آن مواجه نميشوند. حركت مقتدرانه امواج، ارتعاش و خوردگي به دليل فضاي آلوده به نمك از آن جمله است.
UL و IEC به شكلي شديد براي سازگاري با نيازهاي AX در سختترين شرايط 1 AX براي اطمينان تأثيرپذيري 1
مورد آزمايش قرار گرفته است.
سه HSBC نصب شده است. در يك ساختمان بانكي براي AX در كاناري وارف دوكلندز لندن نيز دستگاهاي 1
دارند. سومي با هشت AX نصب شده است . دو دستگاه در پايين ساختمان كه هر كدام 11 پانل 1 AX كليدخانه 1
پانل در طبقه هفتم تعبيه شده است و اين مسالهاي ايجاد نميكند زيرا حذفكنندههاي قوس الكتريكي به معناي عدم
نياز به هرگونه سيستم تخليه فشار براي فشارهاي بيش از حد و گاز است.
AX طراحي 1
به AX به دليل شكل لولهاي، ابعاد به شكلي اساسي كوچك شده است .اخيرا در مقايسه با دستگاههاي مشابه در بازار 1
ميتواند به راحتي در يك AX عنوان كوچكترين آنها شناخته شده است. اين اندازه كوچك به معناي آن است كه 1
7 متر قرار گيرد. گذشته از صرفهجويي در فضا، كار نصب نيز آسانتر ميشود،زيرا اين دستگاه به طور / كانتينر استاندارد 3
يكپارچه و مونتاژ شده در كانتينر قرار ميگيرد و در مكان نصب، تنها كار، اتصال كابلها است. اين دستگاه با شكل خود
تصمين كننده طراحي بهينه و قوي پانلهاست.
ميدان هاي هم نواختي – الكتريكي دور ميله جريان وجود دارد كه آن را براي سازگارسازي و به كارگيري مرحله به
مرحله كوتاه ايمن ميسازد .بين فازها همواره پتانسيل زميني وجود دارد كه ريسك گريپاژ جريان را به حداقل ميرساند.
به عايقهاي سدكننده بين فازها نيازي نيست )يا بين فاز و زمين(و ميلة جريان اصولا نيازي به عايقكاري ندارد. همچنين
ميله جريان به اتصالات فنري سيم پيچهاي منحصر به فرد خود، كار الحاق پانلها به يكديگر را سادهتر ميكند.
بدون چفت ميسر كرده Helicon است كه استفاده از آن را به عنوان يك تكنيك اتصال به فنرهاي AX اين شكل 1
است. اتصالات فنري سيمپيچ در تمام نقاط ارتباط مدار اصلي به كار گرفته ميشود كه در سيستم ميله جريان بين پانل
ها قابل پيادهسازي  و يا در اتصالات بالاتر يا پايين تر و دستگاه هاي كابل هاي ارتباطي  است . اين تكنيك اتصالات
فنري سيم پيچ در نقاط قابل جابجايي انتقال جريان داخل دستگاههاي سوئيچ مورد استفاده قرار ميگيرد .اگرچه اين
دارد و براي مدارشكن هاي ABB نيست اما صناعت و تكنيكي است كه امتياز آن را AX تكنيك منحصر به 1
AX در 11 سال اخير به كار گرفته شده است.تكنيك هاي جديد اندازه گيري كه در 1 GIS فشارقوي و كليدخانه هاي
اندازه گيري ميشود .اين سيم پيچ Rogowski به كار گرفته شده به مفهوم آن است كه جريان با سيم پيچ روگوسكي
از گونه اي حلقوي است كه روي بدنهاي از مواد غيرمغناطيسي پيچيده شده است و درجه حرارتش ثابت است. اين
دستگاه قادر به اندازه گيري جريان چند آمپر تا جريان مدار  كوتاه است و اندازه گيري دقيق اُفت فشار قوي را به
عنوان وسيله اي ساده براي وارسي پوشش كنتاكت مدارشكن نيز انجام ميدهد. هر سنسور مورد آزمايش قرار ميگيرد و
خطاها به شكل فاكتور اصلاحي براي رايانه پانل تصحيح مي شود بنابراين دقت اندازه گيري آن بالاست.
WWW.NNC.IR شرکت نیرو نوین
3
پايداري
در حالي كه ارزش گذاري براي ايمني يك كليدخانه به زبان اقتصادي دشوار است، پايداري آن از جهتي ديگر اهميت
اقتصادي دارد زيرايك گسست برنامه ريزي نشده ميتواند باعث ضرري هنگفت يا از دست رفتن درآمد شود.
اتصالات پيش AX معمولا به دليل سرهمبندي كردن نادرست، بيشتر اشتباهات در اتصال كابلها رخ ميدهد. در 1
ساخته كابلها در بيرون و به شكل مخروط يا در داخل به شكل پريز مورد استفاده قرار گرفته است. منبع اشتباه بخشهاي
(earthing) مدارشكن و كاركرد عدم اتصال وارثينگ AX مكانيكي، دستگاههاي عملياتي هستند به اين دليل كه در 1
به هم بستهاند و همواره در چارچوب مدار اصلي نصب ميشوند. گذشته از آن ميتوان دستگاههاي عملياتي را بدون خارج
كردن هر يك از پانلها از سرويس جابهجا كرد. يك اشتباه ديگر )اگرچه اندكتر( گرمايش بيش از حد در ارتباط با ميله
يك سيستم لوله اي ميله جريان با تكنيك اتصال بدون پيچ دارد )كنتاكت فنري سيم AX جريان است. از آنجا كه 1
پيچ( خطاي گرمايش بيش از حد به دليل محكم نبودن ناكافي لنگر وجود ندارد. كنتاكت فنري سيم پيچ با حلقه هايي
و پوشش لاستيكي به خوبي محافظت ميشود تا از نفوذ عوامل محيطي و بيروني جلوگيري كند. (O به شكل )حرف
جديترين اشتباه در كليدخانه ناشي از قوس الكتريكي داخلي است. دستگاه بسيار سريع حذف كننده قوس الكتريكي در
به معناي جلوگيري از چنين اتفاقي است كه پس از بازرسي، برگرداندن دوباره كليدخانه به سرويس را به سرعت AX1
ميسر ميكند. در حالي كه در كليدخانه هاي ديگر به دنبال خطاي ناشي از قوس الكتريكي به كار انداختن مجدد آن
هفته ها طول ميكشد.
از آنجا كه تلفات عمليات به حداقل ميرسد در صرفه جويي انرژي و عمر مفيد دستگاه مؤثر است كه همچنين باعث
كاهش تأثيرات مخرب زيست محيطي ميشود. در جريان طراحي از مواد قابل بازيافت نيز استفاده شده است.
حذف كننده قوس الكتريكي
پخش كرده است. ABB حذف كننده قوس الكتريكي را بخش سيستم بازرسي و محافظت قوس الكتريكي اپتيك
اتصالات سه فازه هم زمان در مدتي كمتر از 5 ميلي ثانيه بسته ميشود . در نبود اين سيستم فشار به حدود 51 درصد
حداكثر پيشين خود ميرسيد.
اگر يك قوس الكتريكي باز در كليدخانه رخ دهد هر سه فاز به سرعت ”ارث“ ميشوند و فشاري خطرناك مجال شكل
گيري پيدا نميكند، و گازهاي داغ و زهرآلود نيز زمان براي تشكيل شدن پيدا نميكنند. كليدخانه همواره در معرض
خسارات اندكي قرار دارد و اگر كسي جلوي آن ايستاده باشد، مجروح نخواهد شد. پس از معلوم شدن علت و انجام
اقدامهاي ضروري، عمليات كليدخانه به سرعت و بدون نياز به تعمير برقرار ميشود.
اخيرا در تايلند يك مورد خطا ديده شد كه در آنجا حذف كننده قوس الكتريكي، كليدخانه را نجات داد. اين حذف
كننده به مانند سيستم كيسه هوا در خودرو عمل كرد و كليدخانه را از خسارات عمده رهانيد . بعدا پس از وارسي و
يافتن محل خطا، دستگاه كاملا تميز و سالم شد.
WWW.NNC.IR شرکت نیرو نوین
4
خودنگهداري
دستگاهي است كه به عنوان ”كليدخانه هوشمند“ شناخته شده است. هوش آن را هم در رايانه هاي پانل ها و AX1
تعبيه شده و هر كدام شامل تعدادي AX هم درچند سيستم اداره گزارشگر خطاها مي توان ديد كه در هر پانل 1
به بازرسي هاي ادواري معمول نيازي ندارد زيرا . AX سنسور است كه ميزان زيادي از اطلاعات مفيد را گرد مي آورند 1
كاملا با پانل هاي كامپيوتر )رايانه( خود اداره ميشود . آنها چشمي بينا بر روي كليدخانه داشته و در موارد بسياري در
صورت نياز به بازرسي و سرويس هشدار ميدهند

مقاومت ها

۱ کربنی
ال ف) لایه ی کربنی
۱ مقاومت
های ث ابت ۲ لایه
ای ب ) لایه ی فلزی
ج ) لایه ی اکسيد
فلزی
۳ سيمی
انواع مقاومت ها
الف ) رئوستا
۱ قا
بل تنظيم
ب) پتانسيومتر
۲ مقاومت
های متغير
PTC ۱
TDR الف )تابع حرارت
NTC ۲
۲ وابسته
( تابع )
LDR ب )تابع نور
VDR ج ) تابع ولتاژ
MDR د )تابع ميدان
(Resistor ) مقاومت الکتریکی
مقاومت ها از اصلي ترين اجزايي هستند كه در وسايل برقي به كار مي رون د. مقاومت
رابه منظور كاهش دادن جريان به مقدار معين و يا افت مق دار معيني از ولتاژ به كار مي
برن د.
یک مقاومت اید هال عنصری است با یک مقاومت الکتریکی که صرف نظر
از ولتاژ اعمالی به دو سرش یا جریان الکتریکی عبوری از آن ٬ ثابت می مان د. اما به
دليل اینکه مقاومتهای جهان واقعی نمی توانند این ش رایط اید هال را برآورده سازند ٬ آنها
را به گون های طراحی می کنند که در برابر تغييرات دما و دیگر عوامل محيطی ٬ نوسانات
کمی در مقاومت الکتریکی شان ایجاد شو د.
به طور کلی مقاومت ها را می توان از نظر کاربرد به دو دسته ی کلی ثابت ٬ متغير
تقسيم کرد .
۱ مقاومت
ثابت : بيشترین الماني كه در مدارهای الكترونيكي مورد استفاده قرار
ميگيرد ٬ مقاومت ثابت مي باشد . كلمه ی ثابت بدين منطور بكار مي رود كه عواملي
از قبيل حرارت ٬ ولتاژ و شرايط محيطي ( رطوبت ٬ نور و … ) بر روي مقدار مقاومت
تأثير بسيار جزئي دارند و مقدارمقاومت ثابت مي باشدو تقسيم بندی آنها به شرح زیر
است :
مخلوط کربن v
لایه ای ( ۱ لایه
کربن ی ۲ ٬ لا
یه فلز ۳ ٬ – لایه اکسيد فل ز) v
سيمی v
۱ مقاومت کربنی : کربن با عبور جری ان از خود مقاومت نشان می دهد ٬ بنابراین ۱
در ساخت این مقاومت از ترکيب پودرکرب ن( گرافي ت) + صمغ +مواد مقاوم ( که در اثر
حرارت و فشار به شکل دلخواه درمی آی د) استفاده می شود . مخلوط مذكور را درون
محفظه اي از جنس پلاستيك ريخته ودر دو طرف آن هادي هايي جهت اتصال ولحي م
كاري درمدار ها تعبيه مي نماين د.
مزیتها :
ارزانی و کوچکی وامکان ساخت تا ۱۰۰ مگااهم ٬ از مزیت های این نوع مقاومت
هااست .
و عيوب آن ها :
داشتن ضریب حرارتی بالا و توليد اغتشاش زیاد و ثبات کم می باشد .
۱ مقاومت لایه ای : بر روي عايقي از جنس چيني یا سراميک لايه نازکی از کربن ۲
یا فلز و یا اکسيد فلز رسوب می دهند که نوع کربنی ضریب حرارت و نویز کمی دارد و
ارزان است و نوع فلزی آن قيمتش بالا اس ت. واين لايه را بصورت مار پيچ مي تراشند
.مقدار مقاومت با پهن وباريك بودن اين نوار مارپيچ تعيين مي شود . براي محافظت
لايه ٬رو ي آن را اندود مي كنن د .مقدار مقاومت ها را يا بر روي آن ها چاپ مي كنند ويا از
روش استاندارد ونوار هاي رنگي استفاده مي كنند .
۱ مقاومت سيمی : ۳
مقاومت هاي سيمي مولد حرارت معمولا
از جنس كرم نيكل ياكرم آلومينيوم Ø
هستندوبه منظور توليد حرارت ساخته شده اند مثل المان سماور
برقي ٬سشوار ٬اتو و....
مقاومت سيمي تهيه شده از منگانين ( تركيبي از مس ونيكل و منگنز ٬ آلياژ Ø
مخصوصی که در آنها تغيير مقاومت بر حسب دما بس يار کم اس ت) ٬ اين
مقاومت ها از يك اهم تاهزار ها اهم تهيه مي شوند . جنس و طول سيم
مقدار مقاومت را مشخص مي كند ساختمان آن بدين صورت است كه سيم
مذكور را به دور يك هسته عايق كه معمولا از جنس چيني ٬ يا كاغذ فشرده
مي باشد مي پيچند .
۲ مقاومت
های قابل تنظيم
مقاوم تهاي متغيري هستند كه مقدار مقاومت شان را ميتوان با تغيير مكان يا تغيير
زاوية محورمتحرك آن تنظيم نمود .
مقاومت های قابل تنظيم به دو دسته تقسيم بندی می شوند
۲ ولوم (رئوست ا) ۱
كه درآن تغيير مقاومت بوسيله دسته متحرك است .
اساس كار ولوم به اين صورت است كه دار اي سه سر است دو سر ابتدايي و انتهائي
كه به سرهاي كناره يا ثابت معروفند و يك سر وسط كه به بازوي متحرك متصل است
مقاومت بين دو سر كناري ثابت است و برابر مقدار ولوم است ولي مقدار مقاومت بين
دو سر وسط هر يك از سرها بسته به موقعيت بازوي متحرك متغير است .
ماده مقا وم ولوم ها و پتانسيومترها براي توان ۲ وات كربني و براي توان هاي بالاتر
سيمي است .
۲ پتانسيومتر : از کربن ساخته شده و معمولا برای توانهای حدود ۲ وات استفاده ۲
می شود برای توانهای بالا از نوع سيمی استفاده می شود و به وسيله پيچ گوشتی
تغيير می کند .
۳ مقاومت
های متغير ( وابسته )
مقاومت متغير تابع عوامل فيزيك ي( سنسور ): مقاومتهايي هستند كه مقدار آنها با
توجه به شرايط فيزيكي مثل نور و گرما تغيير مي كن د.
( PTCNTC)
وابسته به حرارت v
( LDR ) وابسته به نو ر v
( VDR) وابسته به ولتاژ v
( MDR ) وابسته به ميدان مغناطيسی v
۳ ترميستور یا مقاومت تابع حرارت : مقدار اين مقاومت ها بستگي به دماي آن ۱
دارد و برحسب مثبت يا منفي بودن ضريب حرارتي آن به دو دسته تقسيم ميشوند
كه رابطه ي عكس با دما دارن د. NTC كه نسبت موثر و مستقيم با دما دارد و PTC
در صورت بالا رفتن دما مقدار مقاومت کاهش می یابد وآن را از NTC v
جنس اکسيدهای مختلف فلزات مثل آهن و منگنز می سازن د. و برای
جلوگيری از ازدیاد جریان در لحظه روشن شدن دستگاه استفاده می
شو د.
اکثرا به شکل های NTC ترميستورها ی
دیسکی و استوانه ای ساخته می شوند .
شکل ۱
و علامت فنی آن را نشان می دهد . NTC شکل ۱ چند نمونه ترميستور
در اثر بالا رفتن دما مقدار مقاومت آن افزایش می آی د. PTC v
شکل ۲ ب) شکل ۲ الف )
آن را نشان می PTC شکل ۲ علامت فنی و نمای ظاهری دو نمونه از مقاومت های
دهد .
۳ م قاومت تابع نور ۲
مقاومت هایی هستند که مقدارشان با نور تغيير می کند وتابع LDR فتو رزیستور یا
شدت نور تابيده شده به سطح آن مي باش ند هر چه شدت نور تابيده شده بيشتر
گردد الكترونهاي ظرفيت اتمها انرژي بيشتري كسب كرده وتعداد بيشتري الكترون آزاد
در ماده توليد مي شود ٬در نتيجه مقاومت فتورزيستور كاهش مي ياب د.( باهر ده برابر
شدن شدت نور تابيده شده به سط ح فتورزيستور مقاومت آن ده براب ركوچك مي گردد ).
این مقاومت ها ازسولفيت کادميم ساخته شده وبا تابيدن نور مقاومت آن کم می
شود درنور معمولا کمتر از ۱۰ اهم و در تاریکی بيشتر از ۱۰۰ کيلو اهم مقاومت دارند .
در مدارها به عنوان نور سنج مورد استفاده قرار می گيرن د.
شکل ۳
شکل ۳نمای ظاهری و و علامت فنی آن را نشان می دهد .
۳ مقاومت تابع ولتاژ ۳
اين نوع مقاومت ه ا با افزايش ولتاژ اعمالي كاهش مي (VDR) : وابسته به ولتاژ
يا بن د اين نوع مقاومتها عموماً براي ثابت نگه داشتن ولتاژ و محافظت مدار در مقابل
ولتاژ استفاده ميشو ند .
( MDR) ۳ وابسته به ميدان مغناطيسی ٤
به مقاومت هایی گفته می شود که به سبب اثر (M DR ) مقاومت های تابع ميدان
ميدان مغناطيسی بر آن ها مقدار اهمشان تغيير می کند . در ساخت این مقاومت ها
از نيمه هادی هایی استفاده شده که دارای ضریب حرارتی منفی هستند ٬ به همين
دليل ٬ در صورت افزایش دما مقدار مقاومت آن ها کاهش می یابد .
منبع :الکترونيک کاربردی ( فنی حرفه ای ٬ رشته الکترونيک )

وایرکات ) Wire cut )

WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
1

وایرکات چیست؟
وایرکات) Electrical discharge machining ( دستگاهی است که بوسیله سیم نازک)عمدتا 52 میکرون( داخل مایع دی
الکتریک )آب مقطر( برش روی قطعه کار ایجاد می کند. انرژی ترموالکتریک با ایجاد یک جرقه سریع بین قطعه کار و سیم باعث
ذوب لحظه ای “ burning away ” این نقطه می شود. عمل ذوب داخل یک مایع دی الکتریک انجام می گیرد. نقش دی
الکتریک خنک کاری، شستشو و عمود نگه داشتن سیم است. جنس قطعه کار می تواند نرم مثل آلومینیوم، مس و برنج، تا فولاد
های سخت و حتی تنگستن کارباید)الماس( باشد.
این جرقه قابل دیدن بوده و زمانی که آب تمیز است کنده شدن براده های میکرونی به وضوح دیده می شود. همین ویژگی است
که وایرکات را منحصر بفرد می کند زیرا هیچ تماس فیزیکی بین سیم و کار وجود ندارد و همیشه یک فاصله ) GAP ( بین سیم و
قطعه وجود دارد بنابراین خطای ابزاری کم و در نتیجه دقت زیاد می شود.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
2
سیم واریکات:
نقش سیم وایرکات انتقال جرقه است و باید رسانایی خوب و استحکام کافی داشته باشد. بطورکلی دو نوع سیم مصرف
شونده و رفت برگشتی وجود دارد. سیمهای مصرفی در وایرکات از جنس مسی یا برنجی با پوششهای متفاوت روی و اکسید روی با
فرمول هایی برای برش بهتر می باشد. اخیراً کشورهای کره تایوان وچین محصولات خوبی ارایه کرده اند. این سیم ها با کشش های
متفاوت 299 099 نیوتن برمتر می باشند و بدلیل فرسودگی با جرفه و افت سایز فقط یکبار مصرف می شوند.سیم های رفت و -
برگشتی عمدتا” ترکیبات مولیبدن وتنگستن است.ومعمولا” در ماشینهای چینی کاربرد دارند.
برنامه های کاربردی در واریکات:
هندسه قطعه ای که باید بریده شود معمولا” در یک مقطع غالبا” در AutoCad ویا Corel Draw ترسیم می شود.این ترسیم
با فرمت ) DWG (ویا) DXF (ضبط می شود.این فایل در نرم افزار ESPIRIT باز شده وبر حسب خطوط ،کمان و دایره بصورت
یک مسیر مداری چپ یا راست به فایل NC یا ISO تبدیل می شود.این فایل متنی بوده و اساس کار این فایل با G-Code است
که شکل های موجود را به خط و آرک)قوس( تبدیل می کند. واین همان زبان ماشین است.سه دستور اصلی مبنای این زبان است:
دستور حرکت خط راست) G01 X… ,Y…) (G02 X…,Y…,I…,J …(…( دستور حرکت کمان راستگرد با مختصات
انتهای X…,Y …,ومرکزیت I…,J…(G03 X…,Y….I…,J …( دستور حرکت کمان چپگرد با مختصات انتهای
X…,Y …, ومرکزیت I…,J … و این حرکتها با توجه به دستور سنبه })قطعه میانی لازم( با افست از بیرون{ ویا
ماتریس})قطعه بیرونی لازم( با افست از تو{ بطور خودکار با احتساب قطر سیم و گپ جرفه انجام می شود.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
3
روش ایجاد زاویه در واریکات:
عمود بودن سیم در ماشینکاری با وایرکات اهمیت زیادی دارد و این کار در ماشینهای مدرن CHARMILLES بصورت خودکار
و با روش هندسی ساده و جالبی انجام می گیرد و با بدست آوردن مرکز چشمی در ارتفاع مختلف گاید بالا و پایین را کاملا” در
یک راستا قرار می دهد. برای ایجاد زاویه دو محور U_axis و Y_axis به کله گی بالا افزوده شده که با تغییر مقادیر این محورها
زاویه دلخواه بدست می آید.
این مقادیر توسط G-code به دستگاه داده شده و ماشین با توجه به مقدار زاویه و ارتفاع محور و با در نظر گرفتن موقعیت ماشین
آن را تغییر می دهد. در روش GEOMAX این اعمال با استفاده از یک کانتور مستقل بالا و یک کانتور پایین با ارتفاع قطعه H
انجام می شود که با این توانایی جالب می توان قطعاتی با فرمهای متفاوت در بالا و پایین ایجاد کرد.
انواع واریکات موجود در ایران:
از مهمترین کشور های سازنده این دستگاه می توان به سوئیس، ژاپن و اسپانیا و اخیرا به تایوان و چین اشاره کرد. گر چه وایرکات
های ژاپنی همچون Mitsubishi,Sodic,Fanuc در نوع خود خوب و از ابتکارات جالبی استفاده می کنند ولی در ایران از اقبال
زیادی برخوردار نبوده اند و علت آن هم استقبال صنعتگران ایرانی از وایر کات های ساخت سوئیس خصوصا CHARMILLES
است. این وایرکات ها که در دهه 09 میلادی با مدل های سری 099 وارد ایران شده اند بخاطر دقت خوب ،سادگی کار و کارایی
زیاد،راحتی تعمیر و در دسترس بودن قطعات و سرویس کارهای خوب و ماهر مورد توجه قرار گرفته اند. گر چه سری های جدید
این کارخانه یکی از شاهکار های صنعت و طراحی اروپا است ولی به دلایلی در ایران من جمله قیمت بالا کمتر در دسترس قرار
دارند.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
4
ویژگی های واریکات:
یکی از مزایای اختصاصی وایرکات اساس کار به صورت تخلیه الکتریکی است . با این روش اسپارک مانند فشاری روی قطعه کار و
محور های دستگاه نیست و این دستگاه به صورت میکرون به میکرون حرکت می کند و مادامی که از کامپیوتر خود فرمان می
گیرد، بدون هیچ خطایی در مسیر خود حرکت می کند. با این مزیت می توان انواع قطعات دقیق و قالب های مرحله ای سنبه و
ماتریس و پلاستیک را طراحی و اجرا کرد. به عنوان مثال در قالب های مرحله ای نمی توان قابلیت وایرکات را با بقیه دستگاهها
حتی فرز CNC مقایسه کرد چون در تمام طول و ارتفاع بصورت یکسان براده برداری می کند. این توانایی را در هیچ یک از
دستگاه های فرز یا تراش CNC نمی توان مشاهده کرد.
محدودیت های واریکات:
پیچیدگی و زیاد بودن سیستمهای وایرکات ضمن گران نمودن هزینه های سرمایه گذاری باعث ایجاد حساسیت در کار این دستگاه
شده و هزینه نگهداری بالایی را موجب می شود. بطوریکه تمامی سیستمهای زیر باید دائماً کنترل و سرویس و احتمالا تعویض
شوند. کوچکترین اهمال باعث دردسر های بزرگ بعدی خواهد شد.
 مهارت اپراتوری ، اپراتور ضمن استفاده از توانایی های وایرکات باید بر قطعه مسلط باشد و بر کنترلر دستگاه تسلط
داشته باشد.غفلت از کوچکترین نکته باعث ضایع شدن قطعه و خسارت می شود. این ویژگی اپراتور هوشمند، دقیق ،
ریزبین ، باحوصله و آموزش دیده را طلب می کند.
 فیلترینگ آب ، برش ذرات ریز میکرونی باعث رسوب دایمی در کلیه مخازن و خوردگی محورهای حرکتی دستگاه می
شود .گر چه با فیلتر کردن آب این ذرات از مسیر جریان آب گرفته و در حفره های فیلتر جمع می شود اما بسته به
دستگاه همواره مقداری ذرات در نقاط مختلف رسوب کرده و باعث دردسر می شوند.
 عدم مشاهده قطعه ، بدلیل انتقال فشار آب در کانال برش وسرعت ماشینکاری بیشتر گاید و نازل بالا را باید نزدیک
قطعه کنیم بنابراین هیچ دید مستقیم روی قطعه نداریم.بنابراین برای اجتناب از بروز خطاهای احتمالی از کنترل
مستقیم محروم هستیم.
 جریان پر فشار و دایمی آب باعث گرفتگی کانال ها ،رسوب سنگی ،نشت وگرفتکی لوله ها و حفره های چمفرها شده و
باید حتما”در زمان های معین چک ، سرویس ،بازبینی و احیانا” تعویض شوند.
WWW.NNC.IR شرکت نیرونوین
5
 دیونایزینگ آب رسانایی الکتریکی Electero Conductivity=E.C که در اثر آزاد شدن یونهای فلزی معلق در آب
دستگاه مرتبا” افزایش می یابد )ابتدا آب مقطر E.C=0 تا حوالی مجاز E.C=35 ( گرچه برای کاهش یونها از رزین
میکس)مخلوط کاتیونی و آنیونی ( استفاده می شود ولی این رزین، مصرفی و گران بوده و مرتبآ باید تعویض شود .در
صورت بالارفتن E.C ضمن زنگ زدگی قطعات سرعت برش پایین آمده و فرسودگی بسیاری از قطعات را باعث می شود.
 قیمت نسبتا بالا ی کنترلر و سروو موتور های دستگاه وایرکات.
 افتادن قطعه در پایان کار
 دیگر عیب دستگاه ، سرعت کم ماشینکاری آن می باشد که نمی تواند با فرز C.N.C یا لیزر و واترجت رقابت کند. اگر
چه دستگاه های مدرن امروزی پر سرعت تر شده اند ولی به دلیل قیمت بالا از رقابت اقتصادی محدودی برخوردارند.
 سرعت کم در بارهای کم در برش اولیه: جایی که بار زیاد و از دو طرف است دقت وایرکاری زیاد است ولی برای بار
برداری از لبه های کم احتیاج به سرعت کم است.

اپتوکوپلر چیست و کاربرد و انواع آن

 

به نام خدا

اپتوکوپلر چیست و کاربرد و انواع آن : والا تو این مطلب میخوام یه کم در مورد اپتوکوپلر و این که چی هستش ؛ کاربردش چیه, مدار داخلی اپتوکپلر ، انواع اپتوکپلر و این که اپتوکوپلر چیست رو میخوام بگم و یه پروژه از پروتئوس براتون قرار بدم تا متوجه بشید…..تو نت مطلب در این باره زیاد نیست…ماشالله اکثر سایت ها از هم کپی پیس کردن و حتی چیزی به اون مطلب اضافه یا کم هم نکردند O_o

 

اپتوکوپلر چیست

اپتوکوپلر (optocoupler) یک قطعه الکترونیکی هستش که به صورت IC تولید میشه.

کار اصلی اپتوکاپلر ایزوله کردن دو نقطه از مدار با استفاده از نور میباشد.(اگه مدار داخلیش رو ببینی منظور از نور رو متوجه میشی)

حالا ایزوله کردن یعنی چیه؟؟

لپ کلوم>>>>اتصال دو نقطه از مدار بدون استفاده از سیم….در اینجا به جای سیم از نور استفاده کردیم (الله اکبر ^_^) که اپتوکوپلر این کار رو انجام میده…..

 

کاربرد اپتوکوپلر

به عنوان مثال اگر بخوایم از طریق میکرو مستقیما به موتوری فرمان بدیم یا رله ای را فعال کنیم (یا هر قطعه مشابه دیگر) ممکنه عملکرد موتور (رله) باعث ایجاد نویز شده و بر روی عملکرد میکرو تاثیر بزاره و باعث اختلال در سیستم بشه.>>>برای جلوگیری از این کار ما میایم و از اپتوکوپلر استفاه میکنیم.

مثلا از اپتوکوپلر برای حفاظت بخشی از مدار در برابر ولتاژ برگشتی از بخش قدرت استفاده میکنیم یعنی به وسیله این IC میتونیم به راحتی بخش فرمان را که دارای ولتاژ کمی است از بخش قدرت که ولتاژ زیاد است جدا کنیم و فرمان را بصورت نوری ارسال کنیم که به این المان میگن اپتی کوپلر نوری .اگر هم ولتاژ در بخش قدرت زیاد باشد دیگر به آیسی ما صدمه نمیزند……

 

مدار داخلی اپتوکوپلر

این IC از 2 بخش تشکیل شده : فرستنده نوری که معمولا یک دیود ناشر نور می‌باشد(LED) و بخش گیرنده نوری که میتواند یک فتوترانزیستور(یا یه گیت نند یا….) و بین این دو بخش هیچ جریان الکتریکی وجود نداره و کاملا مجزا از همدیگه هستن و تنها نور قابل انتقال هستش.

توجه : البته شکل بالا مدار داخلی ساده ترین اپتوکپلر هستش…..ولی در کل مدار داخلی همه اپتوکپلر ها یه چیز تو مایه های عکس بالا هستش مثلا ممکنه به جای ترانزیستور یه گیت NAND یه یه چیز دیگه بزارن ولی در هر صورت فرم کلی اپتوکپلر همینه (چه قدر اپتوکپلر رو تکرار کردم ^_^)

 

 

نحوه کار اپتوکپلر

لپ کلوم این میشه که اگه (در عکس بالا) بین پایه های 1 و 2 جریان برقرار باشه(یعنی پایه 1 به VCC  و پایه 2 به GND وصل بشه) اون وقت جریان میتونه از پایه 3 به سمت 4 بره….یعنی بین پایه 3و4 اتصال برقرار میشه…..یه جورایی هم میشه گفت که این IC یه جور کلید قطع و وصل هستش….پروژه ای که ته مطلب گزاشتم رو ببینید بهتر متوجه میشید تا اینجا بخوام داستان بگم O_o

 

انواع اپتوکوپلر

اپتوکوپلر ترانزیستوری : این قطعه از یک led و یک ترانزیستور نوری تشکیل شده است.
اپتوکوپلر با گیت NAND :  به جای ترانزیستور از گیت NAND استفاده کرده.
اپتوکوپلر دارلینگتون : دراین قطعه به جای ترانزیستور یک جفت دارلینگتون در مدار قرار دارد.
اپتوکوپلر دیاک : از این قطعه برای تریگر کردن ترایاک استفاده می شود.

 

 

آموزش کار با اپتوکوپلر

والا من نمیخوام این بخش رو توضیح بدم…لینکی که در زیر میزارم قشنگ توضیح داده…..

اپتوکوپلر چیست؟؟؟

توجه : فقط اینو بگم که زیاد به پروتئوس اهمیت ندید…مشکلات زیادی داره…مثلا خیل از اپتوکوپلر ها رو تو کتابخونش نداره و تو شبیه سازی و اجرا هم مشکلاتی داره….سعی کنید در عمل مدار رو ببندید….مثلا مداری که من در زیر بستم (عملی بستم و نه در پروتئوس) قشنگ کار میکنه ولی در پروتئوس اصلا این قطعه وجود نداره و قطعه مشابه این هم درست کار نمیکنه که بخوام ازش استفاده کنم.

 

 

من مدار بالا رو بستم…ولی چون اتصالات خوب معلوم نیست در پروتئوس براتون رسم میکنم تا قشنگ متوجه بشد….فقط اینو بگم که این مدار در پروتئوس کار نمیکنه(ولی در عمل کار میکنه) و برای این در پروتئوس رسم میکنم تا متوجه اتصالات مدار بشید……>>>>(بعدا نیایید بگید چرا مدار تو پروتئوس کار نمیکنه و از این جور حرفا ^_^)

 

 

توجه1 : اول کار حواستون باشه که اپتوکپلر داغ نکنه(چون ممکنه اشتباهاتی انجام بدید)….اگه دیدید داره داغ میشه سری سیم تغزیه رو ازش جدا کنید.

توجه2 :VCC2 همون باتری کتابی هستش…..و VCC1 منبع ولتاژ متغییر—–اگه منبع ولتاژ متغییر ندارید میتونید از پتانسومتر و تقسیم ولتاژ استفاده کنید.

توجه 3 : در مدار بالا به یان خاطر 4 تا LED گزاشتم که ولتاژبینشون تقسیم بشه ……ولتاژ باتری کتابی رو 8 بگیرید….و تقسیم بر 4 کنید…به هر LED دو ولت میرسه

 

پروژه AVR و اپتوکوپلر

این از مدار پروژه تو پروتئوس

که تو این پروژه AVR  یه موتور و رله رو فعال میکنیم بدون آن که اتصالی بینون باشه و بدون وجود عوامل مزاحم(نویز-جریان برگشتی و…)

 

 

اینم از کد های پروژه

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

#include   void main(void) {     DDRA=0xff;     DDRD=0x00;       while(1)     {         PORTA=PIND;     } }

 

دانلود پروژه این مطلب + یه پروژه برا تست

 

مطالعه بیشتر

روش تست سلامت اپتوکپلر

آشنایی با اپتوکوپلر و کاربردهای آن

Opto Coupler